Wolna encyklopedia

Airbus A380
Airbus A380 w locie
Dane podstawowe
Państwo	projekt międzynarodowy
Producent	Airbus
Typ	pasażerski dalekiego zasięgu
Konstrukcja	duralowo-kompozytowa, półskorupowa, kabina hermetyzowana, podwozie chowane
Załoga	2
Historia
Data oblotu	27 kwietnia 2005
Dane techniczne
Napęd	cztery silniki turbowentylatorowe Rolls-Royce Trent 900 o ciągu 356 kN każdy
Wymiary
Rozpiętość	79,80 m
Długość	73,00 m
Wysokość	24,10 m
Powierzchnia nośna	845 m²
Masa
Własna	276 000 kg
Startowa	560 000 kg
Paliwa	310 000 l
Osiągi
Prędkość maksymalna	0,89 Ma (ok. 1089 km/h)
Prędkość przelotowa	0,85 Ma (ok. 1040 km/h)
Pułap	10 700 m
Zasięg	15 200 km
Dane operacyjne
Liczba miejsc
560 (trzy klasy) - 853 (jedna klasa)
Przestrzeń ładunkowa
38 LD3 lub 13 palet
Użytkownicy
Arabia Saudyjska, Argentyna, Australia, Chiny, Francja, Hiszpania, Indie, Katar, Korea Południowa, Malezja, Niemcy, Singapur, Stany Zjednoczone, Tajlandia, Wielka Brytania, Zjednoczone Emiraty Arabskie

Airbus A380 (początkowo znany jako Airbus A3XX) potocznie nazwany SuperJumbo – dwupoziomowy, czterosilnikowy samolot pasażerski produkowany przez firmę Airbus. Dzięki temu, że górny pokład ciągnie się przez całą długość kadłuba, A380-800 mieści 555 osób przy podziale na trzy klasy lub nawet 853 przy konfiguracji całej maszyny do standardu klasy ekonomicznej i jest największym samolotem pasażerskim świata, wyprzedzając pod względem powierzchni drugiego na liście Boeinga 747-400 (Jumbo Jeta) o 50%.

Planowana wersja transportowa A380-800F jest jednym z największych samolotów tej klasy na świecie – ustępuje jedynie radzieckiej produkcji An-225 Mrija.

Spis treści 1 Historia 1.1 Rozwój i testy 1.2 Opóźnienie w dostawach 1.3 Wejście do służby 2 Zamówienia na A380 3 Przyszłe wersje 3.1 Linki zewnętrzne 4 Przypisy

Historia

Rozwój i testy

Pierwsze przymiarki do stworzenia bardzo dużego samolotu pasażerskiego Airbus uczynił na początku lat 90., planując poszerzyć swoją ofertę, a zarazem zepchnąć Boeinga z jego Jumbo Jetem z dominującej pozycji w tym segmencie rynku. Konsorcja lotnicze – pamiętając, że rywalizacja McDonnell-Douglasa z DC-10 i Lockheeda z L-1011 TriStar zakończyła się wyeliminowaniem tej drugiej firmy z rynku cywilnego z powodu nasycenia rynku maszynami tej klasy, do której należały oba samoloty – postanowiły uniknąć ryzyka i wspólnie opracować jedną maszynę, która samodzielnie opanowałaby segment 600-800-miejscowych samolotów pasażerskich. W styczniu 1993 Boeing i kilka z firm tworzących konsorcjum Airbus rozpoczęły wspólne badania nad programem VLCT (Very Large Commercial Transport – Bardzo Duży Transport Komercyjny).

W czerwcu 1994 Airbus rozpoczął opracowywanie własnego bardzo dużego samolotu pasażerskiego oznaczonego A3XX. Rozważano wówczas różne koncepcje konstrukcji, w tym tak dziwne jak dwa przylegające do siebie bokami kadłuby A340, największego wówczas samolotu Airbusa. Wspólne prace nad programem VLCT zakończyły się w lipcu 1996 – Boeing stworzył własny projekt, 747X będącego Jumbo Jetem z przedłużonym "garbem" na szczycie głównego kadłuba, który wkrótce został porzucony, a następnie wznowiony, by wyewoluować w 747-8 Intercontinental, A3XX szybko zaś otrzymał kształt dwupokładowca z pokładami umieszczonymi jeden nad drugim.

19 grudnia 2000 roku rada nadzorcza Airbusa przegłosowała rozpoczęcie wartego 8,8 mld euro programu budowy A3XX, przemianowanego na A380 – nazwa ta była zerwaniem z tradycją nadawania kolejnych numerów kolejnym samolotom, ale zdecydowano się na ten krok, gdyż cyfra 8 przypomina poprzeczny przekrój dwupokładowej maszyny, a ponadto w niektórych kulturach oznacza szczęście. Firma otrzymała wówczas zamówienie na 55 maszyn od sześciu klientów.

Ostateczny kształt nadano maszynie w 2001 roku. 23 stycznia 2002 rozpoczął się montaż pierwszego samolotu. Gdy go ukończono, koszty programu wynosiły już 11 miliardów euro. Producent samolotu apelował do wszystkich dostawców wyposażenia, aby dostarczane części były możliwie jak najbardziej odchudzone. Warstwa farby została zmniejszona o 1 mikrometr, przez co zaoszczędzono 80 kg. Poszycie górnego kadłuba zbudowane zostało z kompozytów co pozwoliło zmniejszyć masę całkowitą o 800 kg. Dodatkowe 360 kg zaoszczędzono dzięki lekkiej konstrukcji opon.

Pierwszy A380 – numer seryjny 001, rejestracja F-WWOW – został zaprezentowany w Tuluzie 18 stycznia 2005. Po raz pierwszy wzniósł się w powietrze 27 kwietnia o godzinie 10:29 czasu lokalnego. Na lot zostało zabranych tylko sześć osób: dwaj piloci i czterech inżynierów-nawigatorów. Na dwudziestotonowy ładunek składały się instrumenty testowe oraz balast wodny.

W listopadzie 2005 A380 udał się na tournee testowo-promocyjne do południowo-wschodniej Azji i Australii, w trakcie którego odwiedził Singapur, Brisbane, Sydney, Melbourne i Kuala Lumpur, a na kadłub nanoszono – jako dodatek do firmowych barw Airbusa – barwy kolejno: Singapore Airlines, Qantas i Malaysia Airlines. 19 listopada A380 w barwach wyłącznie Emirates został zaprezentowany na Dubai Air Show.

10 stycznia 2006 A380 w ramach wysokościowych testów silników wykonał pierwszy lot transatlantycki – do kolumbijskiego Medellín. 6 lutego przybył do Iqaluit w Kanadzie, gdzie testowano jego zdolność radzenia sobie z niskimi temperaturami. Ta sama maszyna poleciała następnie do Singapuru w barwach Singapore Airlines, by wziąć udział w wystawie Asian Aerospace 2006.

26 marca A380 poddany został w Hamburgu przeglądowi i testom (między innymi ewakuacja 853 pasażerów i 20 członków załogi w poniżej 90 sekund przez jedynie połowę wyjść) celem wydania certyfikatu EASA i FAA.

Pięć A380 wybudowano w celu prowadzenia testów i demonstracji. Pierwszy przeznaczony na sprzedaż nosi numer seryjny 003 i rejestrację F-WWSA; po raz pierwszy wzniósł się w powietrze w maju 2006.

4 września odbył się pierwszy lot z zapełnioną kabiną pasażerską – samolot wystartował z Tuluzy z 474 pracownikami Airbusa, rozpoczynając w ten sposób serię testów wyposażenia przedziału dla pasażerów. Miesiąc później zaczęto próby częstych, długotrwałych lotów, gdyż w takich właśnie warunkach mają operować A380.

Do grudnia 2006 w powietrze wzniosło się osiem A380. Pięć spośród nich, które wyznaczono do prób, wylatały łącznie ponad 2 300 godzin w trakcie 730 lotów. W ich trakcie odwiedził osiemnaście krajów: Australię, Kanadę, Chiny, Kolumbię, Etiopię, Francję, Niemcy, Islandię, Irlandię, Japonię, Malezję, Singapur, RPA, Koreę Południową, Hiszpanię, Tajlandię, Zjednoczone Emiraty Arabskie i Wielką Brytanię. 12 grudnia 2006 roku odbyła się ceremonia wręczenia certyfikatów EASA i FAA.

Opóźnienie w dostawach

Ze względu na niezgodności w oprogramowaniu w dwóch oddziałach Airbusa wynikły problemy z okablowaniem samolotu (ok 500 km kabli) co doprowadziło do opóźnień w produkcji.

Wejście do służby

Pierwszy samolot został dostarczony 15 października 2007 liniom Singapore Airlines. Pierwszy komercyjny lot na trasie z Singapuru do Sydney odbył się w czwartek 25 października 2007.

Samolot ma następująca konfigurację: Całkowita ilość miejsc – 471

• 12 miejsc w klasie pierwszej tzw. Singapore Airlines Suites. Są to przedziały jednoosobowe (8 przedziałów) lub dwu osobowe (2 przedziały) wyposażone w 23 calowy ekran LCD oraz złącze USB pozwalające na transmisje danych ze stanowiska w kabinie. Fotel rozkładany do wymiarów łóżka.
• 60 miejsc w klasie biznes. 15,4 calowy ekran LCD, złącze USB. Fotele rozkładane do pozycji leżącej.
• 399 miejsc w klasie ekonomicznej. Zmodernizowane fotele w celu zapewnienia większej przestrzeni pasażerom. 10,6 calowy ekran, złącze USB.

W dniu 18 marca 2008r odbył się pierwszy lot na trasie z Singapuru do Londyn, a w dniu 20 Maja na trasie z Singapuru do Tokio.

Linie zrezygnowały z instalacji maksymalnej ilości miejsc tj. 850 na rzecz większego komfortu pasażerów, zwiększenia możliwości transportu cargo oraz zwiększenia zasięgu samolotu. W dniu 27 lipca 2008r został przekazany pierwszy samolot A380 dla linii lotniczej Emirates Airlines. Będzie on używany na trasie Dubai - Nowy Jork.

Zamówienia na A380

Na dzień 26 kwietnia 2008 Airbusa A380 zamówiło 16 linii lotniczych w ilości 192 sztuk. Żeby pokryć nakłady na badania nad A380 Airbus musi sprzedać 420 samolotów tego typu. Oficjalna cena samolotu to około 319 milionów USD.^[1]

Airbus ujawnił, że jeden A380 w wersji VIP-owskiej został zamówiony przez saudyjskiego szejka Alwalid bin Talal bin Abdul Aziz as-Saud, podczas pokazów targów lotniczych w Dubaju. ^[2]

Z powodu opóźnień w dostawach samolotów wersji A380-800F (transportowej), wszyscy dotychczasowi klienci zdecydowali się anulować swoje zamówienia. W związku z utratą zamówień, program rozwoju modelu A380-800F został przerwany i pierwsze egzemplarze tego modelu pojawią się dopiero około roku 2014.^[3]

Linie lotnicze	(Planowane) wejście do służby	Typ			Silniki
		A380-800	Opcje	Dostarczono	EA	RR
Air Comet	2011	6
Air France	2009	12	2		*
British Airways	2012	12	7			*
China Southern Airlines	2009	5				*
Emirates	2008	58		3	*
Etihad Airways	2013	10
ILFC	2013	10	10
Kingfisher Airlines	2010	5	5
Korean Air	2010	8			*
Lufthansa	2009	15	10			*
Malaysia Airlines	2011	6				*
Qantas	2008	20	4	1		*
Qatar Airways	2012	5	2
Singapore Airlines	2007	19	6	6		*
Thai Airways International	2010	6				*
Virgin Atlantic	2013	6	6			*
Prince Al-Walid	2010	1(A380 Prestige)				*
--		204	52	10	82	90
Razem:		256			172

Przyszłe wersje

John Leahy ujawnił, że Airbus planuje stworzenie powiększonej wersji : A380-900. Ta wersja będzie miała około 650 siedzeń w standardowej konfiguracji i około 900 w konfiguracji ekonomicznej. Rozwój A380-900 jest planowany, gdy produkcja A380-800 osiągnie około 40 egzemplarzy rocznie. Airbus przewiduje że stanie się to około 2010 roku. Jeśli tak się stanie to pierwszy A380-900 będzie oddany do klientów w 2015 roku (tak samo jak towarowa wersja A380 : A380-800F. Linie lotnicze Emirates, Virgin Atlantic i Cathay Pacific potwierdzają że są zainteresowane nową wersją A380.

Na przełomie roku 2007 i 2008 rozpoczęły się pracę nad gazowym napędem silników. W najbliższych latach Airbus zamierza także przetestować samoloty napędzane biogazem.^[4]

Linki zewnętrzne

• Airbus A380 na oficjalnej stronie
• Zdjęcia A380 na Paryskim Salonie Lotniczym
• Airbus 380 na linii produkcyjnej - BBC

Przypisy