Wolna encyklopedia
Armia "Poznań" - związek operacyjny Wojska Polskiego istniejący od 23 marca do 21 września 1939.
Spis treści |
Utworzenie armii i przygotowania wojenne
Armia "Poznań" utworzona została 23 marca 1939 w celu obrony Wielkopolski i współdziałania z sąsiednimi armiami (Pomorze i Łódź). Tego samego dnia, w oparciu o Inspektorat Armii gen.dyw. Tadeusza Kutrzeby i przydzielonych oficerów - wykładowców Wyższej Szkoły Wojennej, zorganizowany został w Warszawie zalążek dowództwa i sztabu armii (do 31 sierpnia 1939 r. wystepował w dalszym ciągu jako Inspektorat Armii). 29 sierpnia 1939 r. przybył do Gniezna i zajął przygotowane specjalnie dla niego kwatery.
Zadania dla Armii "Poznań" przewidywały[1] :
- Osłaniając się na kierunku Frankfurt — Poznań, przede wszystkim ubezpieczyć własnym działaniem skrzydła Armii "Łódź" i Armii "Pomorze". W razie [ataku] przeważających sił nieprzyjaciela nie dać się szybko zepchnąć na ostateczną linię obrony.
- Nie dać się odrzucić od armii sąsiednich. W tym celu zwrócić szczególną uwagę na kierunki:
- Na kierunku Frankfurt—Poznań:
-
- wykorzystać jak najdłużej przedpole Warty i osłonić Poznań przed zaskoczeniem,
- Do opóźnienia nieprzyjaciela wykorzystać wszystkie nadające się w tym celu linie terenowe.
- Ostateczna pozycja obrony:
20 sierpnia na bazie Dowództwa Okręgu Korpusu nr VII w Poznaniu sformowano sztab Grupy Operacyjnej "Koło", któremu podporządkowywano jednostki armii, w celu koordynacji działań bojowych na poziomie taktycznym. Dowódcą GO "Koło" został mianowany dowódca DOK VII - gen. bryg. Edmund Knoll-Kownacki.
Obsada personalna dowództwa armii
dowódca - gen.dyw. Tadeusz Kutrzeba
- oficer do zleceń - ppłk dypl. Adam Lewicki
- oficer ordynansowy - rtm. Jan Pniewski
- dowódca artylerii - płk Michał Jancewicz
- oficer - mjr Wojciech Wilkoński
- oficer - kpt. Ludwik Juliusz Ostrichański
- oficer - kpt. Roman Czartoryski
- dowódca lotnictwa - płk dypl. pil. Stanisław Kuźmiński
- szef sztabu - ppłk dypl. obs. Adam Kurowski
- oficer operacyjny - mjr. dypl. pil. Jan Koźmiński
- oficer informacyjny - kpt. obs. Kazimierz Ciesielski
- kwatermistrz - kpt. Stanisław Miękina
- pomocnik kwatermistrza - por. Prus
- dowódca OPL - kpt. Jan Maciej Pawłowski
- dowódca kolumny samochodowej- kpt. obs. Jan Luszczyński
- szef sztabu - ppłk dypl. obs. Adam Kurowski
- szef sztabu
- ppłk dypl. Stefan Mossor (III-VII.1939)
- płk dypl. Stanisław Lityński (VII-IX.1939)
- szef Oddziału I - ppłk dypl. Romuald Sidorski
- szef Wydziału Personalnego - mjr Konstanty Jabłoński
- oficer - mjr dypl. Antoni Dąbrowski
- oficer - kpt. Władysław Zwoliński
- szef Oddziału II - ppłk dypl. Józef Gryglaszewski
- oficer - mjr dypl. Feliks Libert
- oficer - kpt. Tadeusz Piotr Mroczkowski
- oficer - rtm. dypl. Janusz Łoś
- szef Oddziału III - ppłk dypl. Feliks Robakiewicz
- oficer - mjr dypl. Eryk Migula
- oficer - mjr dypl. Wincenty Iwanowski
- oficer - mjr dypl. Julian Michalski
- oficer - kpt. dypl. Zygmunt Braksal
- szef Oddziału IV - ppłk dypl. Włodzimierz Krzyżanowski
- zastępca szefa - mjr dypl. Kazimierz Oyrzyński
- kierownik Referatu Zaopatrzenia - kpt. dypl. Albert Szaad
- kierownik Referatu Etapowego - kpt. Antoni Berezowski
- oficer - kpt. Stanisław Rybiański
Kwatermistrzostwo armii
- kwatermistrz armii - płk dypl. Bolesław Stanisław Borkowski
- szef służby intendentury - ppłk dypl. Wiktor Stefan Misky
- oficer - kpt. Mieczysław Adolf Burcan
- oficer - kpt. Mieczysław Niesiołowski
- oficer - kpt. Józef Szczepański
- oficer - kpt. Stanisław Jan Tarnawski
- oficer - por. Stanisław Boniecki
- oficer - por. Benedykt Hołdrowicz
- oficer - ppor. Stanisław Miechówka
- szef służby uzbrojenia - ppłk Leon Metelski
- oficer - mjr Tadeusz Roman
- oficer - mjr Kazimierz Konstanty Hellwig
- oficer - kpt. Kazimierz Jan Hellebrandt
- oficer- kpt. Marian Adam Wiśniewski
- oficer - kpt. Otton Adolf Wojtowicz
- oficer - kpt. Józef Pawłowski
- oficer - por. Zbigniew Stanisław Sokołowski
- szef służby zdrowia - płk doc. dr Teofil Kucharski
- szef służby weterynaryjnej - ppłk lek. wet. Mieczysław Lessiński
- szef służby intendentury - ppłk dypl. Wiktor Stefan Misky
- szef służby sprawiedliwości - płk. aud. Karol Ludwik Muller
- szef służby duszpasterskiej - ks. dziekan Józef Tomiak
- szef służby wyznań niekatolickich - mjr. Tadeusz Marian Bałaban
- szef służby samochodowej - mjr Józef Augustowski
- oficer - mjr Czesław Buszkiewicz
- oficer - kpt. Henryk Kazimierski
- dowódca kolumny samochodowej - ppor. Dionizy Choroszewski
- dowódca kolumny taborowej- ppor. Wiktor Przegaliński
- szef służby kolejnictwa - ppłk dypl. Henryk Edmund Lergetporer
- zastępca szefa - kpt. Piotr Załęski
- komendanci za- i wyładunkowi:
-
- kpt. dypl. Edmund Wiktor Ginalski
- por. Zdzisław Rassowski
- ppor. Kazimierz Tomasik
- ppor. Stanisław Żurawiński
- ppor. Marian Falęcki
- ppor. Władysław Mazierski
- ppor. Wiktor Maszner
-
- delegat PKP przy armii - mjr dypl. Alfred Klotz
- delegat Naczelnego Kwatermistrza - mjr dypl. Zdzisław Henryk Szymański
- kurier - ppor. Wacław Wysiadecki
- komendant kwatery głównej- mjr. Augustyn Stasiak
- kierownik kancelarii - kpt. Stanisław Bartłomiej Łoza
Adiutantura
- oficer kurier - kpt. Leśniewski
- oficer kurier - por. Marian Jaworski
- oficer kurier - ppor. Stefan Długołęcki
- płatnik kwatery głównej - por. Andrzej Bukowski
- dowódca 72 kompanii asysten. - ppor. Władysław Łazuta
- dowódca 209 kompanii asysten. - ppor. Roman Dudziak
- dowódca kompanii sztabowej - por. Zygmunt Rzędowski
- dowódca kompanii sztabowej - kpt. Stefan Steś
- dowódca 12 kompanii stacyjnej - por. Józef Żabówka
- dowódca plutonu - por. Bolesław Antoni Ścieciński
- dowódca 22 kompanii kablowej - por. Józef Gil
- dowódca plutonu - ppor. Władysław Rust
- dowódca 14 kompanii budowlanej - por. Henryk Knie
- dowódca 16 samodzielnego plutonu kablowego - por. Wiesław Anc
Struktura organizacyjna armii
- 14 Wielkopolska Dywizja Piechoty
- 17 Wielkopolska Dywizja Piechoty
- 25 Dywizja Piechoty
- 26 Dywizja Piechoty
- Wielkopolska Brygada Kawalerii
- Podolska Brygada Kawalerii (od 1 lub 2 września)
- Poznańska Brygada Obrony Narodowej
- Kaliska Brygada Obrony Narodowej
- Lotnictwo Armii "Poznań" - dow. płk Stanisław Kuźmiński - Gniezno
- Pluton łącznikowy nr 6
- 34 eskadra rozpoznawcza
- III/3 dywizjon myśliwski
- 33 eskadra obserwacyjna
- 36 eskadra obserwacyjna
- 4 kompania balonów obserwacyjnych
Łącznie armia liczyła:
- 55 batalionów piechoty
- 19 szwadronów kawalerii
- 240 dział polowych
- 20 dział przeciwlotniczych
- 78 czołgów rozpoznawczych (TKS lub TK-3)
- 2 pociągi pancerne
- 56 samolotów
- 16 samochodów pancernych-Wz.34
Działania armii w kampanii wrześniowej
Przypisy
- ↑ PSZ w drugiej wojnie światowej Londyn 1951
Bibliografia
- Andrzej Przedpełski: Lotnictwo Wojska Polskiego : zarys historii 1918-1996. Warszawa: "Bellona", 1997. ISBN 83-11-08650-8.
|
|||||||
|
||||||||
