Wolna encyklopedia

Ten artykuł dotyczy półwyspu w Grecji. Zobacz też: postać z powieści Alexandre'a Dumasa - ojca.

Άγιο Όρος Ἅγιον Ὄρος Athos
Flaga Athos Godło Athos
Państwo	Grecja
Język urzędowy	koine, cerkiewnosłowiański, grecki, rosyjski, serbski, gruziński, bułgarski, rumuński²
Stolica	Karies
Status terytorium	Okręg autonomiczny
Zależne od	Grecja
Głowa terytorium	Dora Bakoyannis¹
Powierzchnia  • całkowita	335 km²
Liczba ludności (2001)  • całkowita   • gęstość zaludnienia  • narodowości	2 262 6,7 osób/km² Grecy, Gruzini, Rusini, Serbowie, Bułgarzy, Rumuni
Jednostka monetarna	Euro (EUR)
Budowa klasztoru Wielka Ławra	963
Religia dominująca	Prawosławie
Strefa czasowa	UTC +2 - zima UTC +3 - lato
¹ - grecka minister spraw zagranicznych. ² - każdy klasztor posługuje się własnym językiem urzędowym.

Góra Athos

Jeden z klasztorów Athos - Simonos Petra

Góra Athosa Lista światowego dziedzictwa UNESCO
Kraj	Grecja
Typ	mieszany
Spełniane kryterium	i, ii, iv, v, vi, vii
Charakterystyka	#454
Regionb	Europa i Ameryka Północna
Historia wpisania na listę
Wpisanie na listę:	1988 na 12 sesji
a Oficjalna nazwa wpisana na liście UNESCO b Oficjalny podział dokonany przez UNESCO

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Athos

Athos (we współczesnym języku greckim Άγιο Όρος, w grece starożytnej Ἅγιον Ὄρος) górzysty półwysep w Grecji.

Długość: 60 km
Szerokość: 7-12 km
Powierzchnia: 390 km²

Athos jest symbolem prawosławnego ruchu monastycznego. W Grecji, na wschodnim cyplu Półwyspu Chalcydyckiego, znajduje się Góra Athos (2033 m n.p.m.), która jest miejscem świętym i stolicą atoskiego monastycyzmu - Karei.

Tylko mnisi mogą mieszkać w Athos i obecnie liczba mieszkańców wynosi ok. 2250 osób. Turyści na terenie Athosu mogą przebywać maksymalnie 3 dni. Po upływie tego czasu mogą ubiegać się o przedłużenie pobytu o dodatkowe kilka dni. Na terenie Athosu bardzo niemile widziani są katolicy. Od 1060 roku na terenie półwyspu nie mogą przebywać kobiety (nawet zwierzęta hodowlane na wyspie są tylko płci męskiej). W Athosie mnisi żyją w surowych warunkach, nierzadko w odosobnieniu. Trudnią się m.in. handlem.

Żyją według rytmu: 8 godzin pracy, 8 godzin modlitwy, 8 godzin snu, odpoczynku (często w nocy prowadzone są modlitwy, w dzień praca i spoczynek). Przyjęte jest, że nie korzysta się z najnowszych osiągnięć cywilizacji, np. odbiorników telewizyjnych. W przeszłości liczba mnichów sięgała 70000. Mnisi prawosławni na Athosie bardzo gorliwie czczą Matkę Bożą.

Historia

Athos ma w obrębie Grecji status okręgu autonomicznego (Autonomiczna Republika Góry Athos) - republiki, zarządzanej przez zamieszkujących tam mnichów. Od VII wieku n.e. Athos stanowi własność mnichów nadaną im przez cesarza Konstantyna Pogonatosa. Do roku 1913 tereny te stanowiły obszar neutralny, potem zostały włączone do Grecji. Z okresu tego pochodzą monastery Zografu i Xseropotamu. Za początek mniszej republiki uważany jest rok 963, kiedy to mnich Atanazy Athonita zbudował monaster Wielka Ławra. Wtedy to do Greków dołączyli mnisi innych narodowości - Gruzini, Rusini, Bułgarzy, Serbowie i Rumuni. Monastycyzm na Górze Athos cały czas się rozwija. Cieszy się ona wśród prawosławnych wielkim autorytetem dydaktycznym. Jest ośrodkiem prawosławnej sztuki bizantyńskiej, której świadectwem są znajdujące się na niej liczne prawosławne budowle sakralne.

Z względu na wielką wartość historyczną i kulturalną Athos został wpisany na listę światowego dziedzictwa kulturalnego UNESCO. O wielkim znaczeniu Athosu dla prawosławia może świadczyć fakt, iż wydał już 150 biskupów. Athos składa się obecnie z dwudziestu monasterów:

• Wielka Ławra - Meghisti Laura
• Klasztor Watopedi (grecki)
• Klasztor Iwiron (grecki, dawniej gruziński)
• Klasztor Chilandar (serbski)
• Klasztor św. Dionizego (grecki)
• Klasztor Kutloumusiou (grecki)
• Klasztor Pantokratoros (grecki)
• Klasztor Kseropotamou (grecki)
• Klasztor Zografu (bułgarski)
• Klasztor Dochiariu (grecki)
• Klasztor Karakalou
• Klasztor Filotheou (grecki)
• Klasztor Simonopetra
• Klasztor św. Pawła
• Klasztor Stawronikita (grecki)
• Klasztor Ksenofontos (grecki)
• Klasztor Grigoriju
• Klasztor Esfigmenou (grecki)
• Klasztor św. Pantelejmona (rosyjski)
• Klasztor Konstamonitou (grecki)

Linki zewnętrzne

• http://www.inathos.gr
• http://www.macedonian-heritage.gr/Athos/index.html

p • d • e Państwa Europy Państwa Albania • Andora • Austria • Belgia • Białoruś • Bośnia i Hercegowina • Bułgaria • Chorwacja • Czarnogóra • Czechy • Dania • Estonia • Finlandia • Francja • Grecja • Hiszpania • Holandia • Irlandia • Islandia • Kazachstan • Liechtenstein • Litwa • Luksemburg • Łotwa • Macedonia • Malta • Mołdawia • Monako • Niemcy • Norwegia • Polska • Portugalia • Rosja • Rumunia • San Marino • Serbia • Słowacja • Słowenia • Szwajcaria • Szwecja • Turcja • Ukraina • Watykan • Węgry • Wielka Brytania • Włochy Terytoria zależne Gibraltar (Wielka Brytania) • Guernsey (Wielka Brytania) • Jan Mayen (Norwegia) • Jersey (Wielka Brytania) • Svalbard (Norwegia) • Wyspa Man (Wielka Brytania) • Wyspy Owcze (Dania) Państwo nieuznawane międzynarodowo Kosowo [1] • Naddniestrze [2] Terytoria autonomiczne (stanowią część państw) Athos (Grecja) • Azory (Portugalia) • Baszkiria (Rosja) • Czuwaszja (Rosja) • Gagauzja (Mołdawia) • Irlandia Północna (Wielka Brytania) • Kałmucja (Rosja) • Karelia (Rosja) • Komi (Rosja) • Krym (Ukraina) • Mari Eł (Rosja) • Mordwa (Rosja) • Nieniecki Okręg Autonomiczny (Rosja) • Szkocja (Wielka Brytania) • Tatarstan (Rosja) • Udmurcja (Rosja) • Walia (Wielka Brytania) • Wojwodina (Serbia) • Wyspy Alandzkie (Finlandia) ↑ Republika Kosowa jest uznawana przez 52 ze 192 państw członkowskich ONZ, 22 z 27 UE i 22 z 26 NATO, w tym Polskę. ↑ Mołdawska Republika Naddniestrza nie jest uznawana przez żadne państwo

p • d • e Unia Europejska Państwa członkowskie Austria • Belgia • Bułgaria • Cypr • Czechy • Dania • Estonia • Finlandia • Francja • Grecja • Hiszpania • Holandia • Irlandia • Litwa • Luksemburg • Łotwa • Malta • Niemcy • Polska • Portugalia • Rumunia • Słowacja • Słowenia • Szwecja • Węgry • Wielka Brytania • Włochy Terytoria specjalne wchodzące w skład Unii Athos (gr.) • Azory (port.) • Büsingen am Hochrhein (niem.) • Campione d'Italia (wł.) • Ceuta (hiszp.) • Gibraltar (bryt.) • Gujana Francuska (fr.) • Gwadelupa (fr.) • Livigno (wł.) • Helgoland (niem.) • Madera (port.) • Martynika (fr.) • Melilla (hiszp.) • Reunion (fr.) • Wyspy Alandzkie (fiń.) • Wyspy Kanaryjskie (hiszp.) Oficjalni kandydaci Chorwacja • Macedonia • Turcja Terytoria, które wchodziły w skład EWG/UE Algieria (1957-1962 jako de iure część Francji)[potrzebne źródło]  • Grenlandia (1973-1985)  • Saint-Barthélemy (1957-2007, jako integralna część Gwadelupy) • Saint-Martin (1957-2007, jako integralna część Gwadelupy)

Greckie obiekty na liście dziedzictwa UNESCO

Świątynia Apollina Epikuriosa w Bassaj • Akropol ateński • Stanowisko archeologiczne w Delfach • Średniowieczne miasto Rodos • Meteory • Góra Athos • Wczesnochrześcijańskie i bizantyńskie zabytki w Salonikach • Sanktuarium Asklepiosa w Epidauros • Stanowisko archeologiczne w Mistrze • Stanowisko archeologiczne w Olimpii • Klasztory Dafni, Osios Loukas i Nea Moni na Chios • Wyspa Delos • Pythagorion i Herajon na wyspie Samos • Stanowisko archeologiczne w Werginie • Stanowiska archeologiczne w Mykenach i Tirynsie • Zabytkowe centrum (chora) z klasztorem św. Jana Teologa oraz Grotą Apokalipsy na wyspie Patmos • Stare miasto w Korfu

 

Klasztory Góry Athos

Wielka Ławra • Watopedi • Iwiron • Chilandar • Św. Dionizego • Kutloumusiou • Pantokratoros • Kseropotamou • Zografu • Dochiariu • Karakalou • Filotheou • Simonopetra • Św. Pawła • Stawronikita • Ksenofontos • Grigoriju • Esfigmenou • Św. Pantelejmona • Konstamonitou •