Głębia ostrości - Wikipedia, wolna encyklopedia

Wolna encyklopedia

Głębia ostrości w fotografii makro

Głębia ostrości (dawniej "głębokość ostrości") – parametr stosowany w optyce i fotografii do określania zakresu odległości, w którym obiekty obserwowane przez urządzenie optyczne sprawiają wrażenie ostrych. Z punktu widzenia fizycznego, niezerowa głębia ostrości nie istnieje. Pojęcie stosowane w optyce wywodzi się jednak z fizjologii postrzegania: przyjmuje się, że poniżej pewnej wielkości plamkę widzimy jako punkt, więc pewien rejon obserwowanej przez dany układ optyczny przestrzeni trójwymiarowej będzie wydawał się ostry. W fotografii, to samo zjawisko wynika z ograniczeń technicznych medium rejestrującego obraz: rozmiaru ziarna błony filmowej lub pikseli sensora.

Duża głębia ostrości zapewnia ostrość większości elementów na zdjęciu, natomiast mała głębia ostrości (czyli precyzyjne ustawienie i nieostre tło) bywa wielce pożądana przy zdjęciach portretowych i artystycznych, ponieważ wyodrębnia fotografowany obiekt na tle otoczenia.

Na zakres głębi ostrości mają wpływ następujące czynniki:

przysłona – im mniejszy otwór względny jest pozostawiony (czyli: czym wyższa liczba przysłony, np. 16 lub 22), tym większa głębia;
odległość na jaką ustawiona jest ostrość obiektywu (odległość między przedmiotem a aparatem) - im odległość ta jest mniejsza, tym głębia ostrości również.
ogniskowa
rozdzielczość i wielkość sensora/filmu

Obliczanie głębi ostrości

Niech $f$ będzie ogniskową, $N$ - f-liczbą przysłony, a $c$ - krążkiem rozmycia dla danego filmu czy sensora. Odległość hiperfokalna (odległość od aparatu gdzie dla danej przysłony ostre są wszystkie obiekty począwszy od tej odległości aż do nieskończoności) $H$ to:

$H \approx \frac {f^2} {N c}$

W przypadkach kiedy odległość na jaką nastawiony jest obiektyw jest "znaczna" (znacząco większa niż ogniskowa obiektywu), wzór na głębię ostrości wygląda następująco: niech $s$ będzie odległością na jaką nastawiony jest obiektyw, $D N$ - odległością od obiektywu do początku głębi ostrości, a $D F$ - odległością od aparatu do końca głębi ostrości:

$D_{\mathrm N} \approx \frac {H s} {H + s}$

$D_{\mathrm F} \approx \frac {H s} {H - s} \mbox{ dla } s < H$

Kiedy obiektyw zogniskowany jest na odległość hiperfokalną:

$D_{\mathrm F} = \infty$ - w fotografii nieskończoność $\infty$ jest zazwyczaj definiowana jako odległość równa lub większa tysiąckrotnej długości ogniskowej.

$D_{\mathrm N} = \frac H 2$

Głębokość ostrości DOF równa się $D F - D N$ :

$\mathrm {DOF} \approx \frac {2 Hs^2} {H^2 - s^2} \mbox{ dla } s < H$

Dla $s \ge H$ , koniec głębi ostrości znajduje się przy nieskończoności, i głębia ostrości jest nieskończona, tylko elementy znajdujące się na granicy lub poza granicą początku głębi ostrości zostaną zarejestrowane w ostry sposób.

Podstawiając $H$ , wzór może być zapisany w sposób następujący:

$\mathrm {DOF} \approx \frac {2 N c f^2 s^2} {f^4 - N^2 c^2 s^2}$

Dla danego formatu filmu lub wielkości sensora elektronicznego głębia ostrości uzależniona jest od ogniskowej obiektywu, przesłony, odległości fotografowanego obiektu (odległości na jaką jest nastawiony obiektyw) i krążka rozmycia (rozdzielczości elementu na którym zapisywany jest obraz).

Przykładowa tabela z głębią ostrości przy przysłonie f/5,6 i nastawieniu odległości na 5 m dla aparatu klasycznego z kliszą 35 mm:

Ogniskowa (mm)	początek głębi ostrości (m)	koniec głębi ostrości (m)	głębia ostrości (m)
20	1,59	$\infty$	1,59 do $\infty$
50	3,70	7,60	3,90
90	4,60	5,80	1,20
135	4,75	5,30	0,65
180	4,85	5,15	0,30
250	4,94	5,06	0,12

Zobacz też

Przykładowe zdjęcia

Średnia głębia ostrości - kwiat ostry, tło nieco rozmazane (przysłona f/32)

Niewielka głębia ostrości - elementy kwiatu nieostre, całkowicie rozmazane tło (przysłona f/5)

Kilkucentymetrowa głębia ostrości

Linki zewnętrzne

Kalkulator służący do obliczania głębi ostrości

Źródło: „haslo,G%C5%82%C4%99bia_ostro%C5%9Bci”

Kategoria: Fotografia