Wolna encyklopedia
Grenokit= Greenockit - [1] - minerał z gromady siarczków. Należy do grupy minerałów rzadkich.
Nazwa pochodzi od nazwiska Charlesa Murraya , lorda Greenock, który pierwszy stwierdził ten minerał.
Spis treści |
Właściwości:
- Wzór chemiczny: CdS - siarczek kadmu
- Układ krystalograficzny: heksagonalny
- Twardość: 3-3,5
- Gęstość: 4,9-5,0
- Rysa: żółta, ceglastoczerwona
- Barwa: żółty, pomarańczowy, brunatnoczerwony, czerwony
- Przełam: muszlowy
- Połysk: tłusty, żywiczny na pow. przełamu, diamentowy na ścianach kryształu
- Łupliwość: wyraźna
Zazwyczaj tworzy kryształy o pokroju krótkosłupowym, tabliczkowym, płytkowym, są to formy hemimorficzne z przeważającym słupem pionowym (najczęściej są to słupy heksagonalne z jednej strony zakończone piramidą). Występuje w skupieniach zbitych, naciekowych. Tworzy naskorupienia, naloty, powłoki. Występuje w geodach i migdałach. Jest kruchy, przezroczysty. Odmiany zasobne w cynk w promieniach nadfioletowychujawniają fluorescencję żółtopomarańczową. Rozpuszcza się w kwasie solnym. Jest izomorficzny z wurcytem.
Występowanie:
Minerał wtórny pojawiający się w formie nalotów i powłok w strefie wietrzenia kruszców cynku. Jako minerał pierwotny występuje w żyłach kruszcowych złóż siarczkowych. Współwystępuje ze sfalerytem, wurcytem, galeną. Spotykany jest w towarzystwie kalcytu, kwarcu, prehnitu, wavelitu, realgaru.
Miejsca występowania: USA – Arkansas, Missouri, kanada, Wielka Brytania, Czechy.
W Polsce bywa znajdowany w kopalniach cynku okolic Bytomia, w okolicach Kowar (Rudawy Janowickie), w Górach Sowich i Sudetach.
Zastosowanie:
- Interesuje naukowców i kolekcjonerów
- zawiera ok. 77,8 % kadmu , przeważnie jest jednak go bardzo mało i nie ma praktycznego znaczenia.
Monokryształy siarczku kadmu aktywowane złotem, CdS(Ag), stosowane są jako scyntylator o długim czasie scyntylacji 10-4 sekundy i maksimum emisji na fali o długości 590 nm.
Bibliografia:
- J.Parafiniuk – Minerały systematyczny katalog 2004 – TG”Spirifer” W-wa 2005
- A.Bolewski – Mineralogia szczegółowa – Wyd.Geolog. 1965 r.
- A.Bolewski , A. Manecki – Mineralogia szczegółowa – Wyd. PAE. 1993 r.
- O. Medenbach, C. Sussieck – Fornefeld -Minerały – „Świat Książki” 1996r.
- W. Schumann – Minerały świata – O. Wyd. ”Alma - Press” 2003r.
Zobacz też: