Wolna encyklopedia

Mieszaniec, inaczej krzyżówka, hybryda, hybryd (łac. hybrida) – osobnik powstały w wyniku skrzyżowania dwóch organizmów rodzicielskich należących do innych ras, odmian, podgatunków, gatunków lub rodzajów. Mieszańce uzyskiwane są na drodze rozmnażania płciowego lub wegetatywnego.

W wyniku krzyżowania osobników w obrębie jednego gatunku (między podgatunkami, odmianami, rasami) powstają mieszańce wewnątrzgatunkowe, przy krzyżowaniu osobników zaliczanych do różnych gatunków lub rodzajów, odpowiednio – międzygatunkowe i międzyrodzajowe.

Mieszaniec roślin nazywany jest hybrydem, a międzygatunkowy mieszaniec zwierząt bastardem.

Metody hybrydyzacji stosuje się często w produkcji roślinnej i zwierzęcej. Prócz mieszańców krzyżowania międzygatunkowego istnieją tez mieszańce szczepieniowe (czyli wegetatywne), które powstają w wyniku połączenia tkanek osobników różnych genetycznie.

Niekiedy hybrydy międzygatunkowe okazują się płodne, dając początek nowym gatunkom. Wiele roślin uprawnych stanowi wynik takiego krzyżowania. Jednym z pierwszych tak powstałych gatunków, którego historia została dokładnie udokumentowana, jest pierwiosnek – Primula kewensis, wyhodowany w 1912 w ogrodzie botanicznym Kew Gardens jako krzyżówka P. floribunda i P. verticillata (zobacz też: kultywar).

Spis treści 1 Wykorzystanie ludzkiego materiału genetycznego 2 Bastardy 3 Przypisy 4 Bibliografia 5 Zobacz też

Wykorzystanie ludzkiego materiału genetycznego

Brytyjska placówka HFEA (The Human Fertilisation and Embryology Authority), regulująca badania naukowe nad ludzkim płodem i medyczne aspekty rozrodczości w 2007 wyraziła zgodę na tworzenie w celach badawczych zarodków ludzko-zwierzęcych^[1][2].

Bastardy

Zasadniczo samce bastardów (z nielicznymi wyjątkami) są bezpłodne, samice zaś bywają płodne. Samice pierwszego pokolenia bywają krzyżowane z samcami jednego z wyjściowych gatunków w celu stworzenia nowej rasy. U bastardów uzewnętrznia się bujność niektórych cech, np. odporność na choroby, pasożyty, wyższa wydajność rzeźna, wytrzymałość itd.), co jest związane z efektem heterozji.

Przykłady bastardów:

• kotowate:
  • lygrys – hybryda lwa i tygrysicy,
  • tigon – hybryda lwicy i tygrysa (najczęściej syberyjskiego),
  • leopon – hybryda lwicy i lamparta,
  • jaglion – hybryda jaguara i lwa
  • pumapard – hybryda pumy i lamparta
  • kot bengalski (rasa) – hybryda kota bengalskiego z kotem domowym.
• krętorogie:
  • żubroń – hybryda żubra i bydła domowego,
  • beefalo lub cattalo – hybryda bizona i bydła domowego,
  • żubrobizon – hybryda żubra i bizona
  • dzo – hybryda jaka i bydła domowego,
  • yakalo – hybryda jaka i bizona,
  • zobo – hybryda jaka i zebu,
• koniowate:
  • zebroid – hybryda między zebrą a innym koniowatym (np. koniem, osłem):
    • zebrula – hybryda zebry i konia
    • zebryna – krzyżówka klaczy zebry i osła,
  • muł – hybryda klaczy konia domowego i ogiera osła domowego,
  • osłomuł (oślik) – hybryda klaczy osła domowego i ogiera konia domowego,
• Inne:
  • birtugan (wielbłąd mieszany, nar)- hybryda dromadera i baktriana,
  • żaba wodna – naturalna hybryda żaby śmieszki i żaby jeziorkowej,
  • skrzekot – naturalna hybryda cietrzewia i głuszca,
  • cama – hybryda lamy i dromadera,
  • świniodzik – hybryda dzika i świni domowej,

Przypisy

Bibliografia

Zobacz też

• bastardyzacja
• alloploidy
• dziedziczność
• heterozja
• powstawanie gatunków
• pies nierasowy