Wolna encyklopedia

Współrzędne: 50°43'16" N 16°20'20" EGeografia

Jedlina-Zdrój
Herb
Herb Jedliny-Zdroju
Województwo dolnośląskie
Powiat wałbrzyski
Gmina
 - rodzaj
Jedlina-Zdrój
wiejska
Wódz Leszek Orpel
Powierzchnia 17,45 km²
Położenie 50° 43'16'' N
16° 20'20'' E
Ludność (2007)
 • liczba ludności
 • gęstość
 • aglomeracja

5 097
292 os./km²
180 tys.
Strefa numeracyjna
(do 2005)
74
Kod pocztowy 58-330
Tablice rejestracyjne DBA
Położenie na mapie Polski
Jedlina-Zdrój
Jedlina-Zdrój
Jedlina-Zdrój
TERC10
(TERYT)
5020121021
Miasta partnerskie Niemcy Strehla
Urząd miejski3
ul. Poznańska 2 58-330 Jedlina-Zdrój
tel. 74 845-52-16; faks 74 845-52-15/16
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta
Dom zdrojowy
Centrum miasta

Jedlina-Zdrój (niem. Bad Charlottenbrunn) to miasto i gmina w województwie dolnośląskim, w powiecie wałbrzyskim. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa wałbrzyskiego.

Jest miastem uzdrowiskowym, położonym na Pogórzu Wałbrzyskim w dolinie górskiej na wysokości 500-600 m n.p.m. pomiędzy pasmem Gór Wałbrzyskich i Gór Sowich. Z trzech stron otaczają miejscowość zalesione stoki wzgórz: Rzepiska, Mniszego Lasu, Kobieli Leśniaka i najwyższej Borowej (854 m n.p.m.). Dolina otwarta jest od południa i południowego wschodu, dzięki czemu osłonięta jest od ostrych wiatrów, ma łagodniejszy klimat i większe nasłonecznienie niż okoliczne miejscowości.

Według danych z 30 czerwca 20042, miasto miało 5155 mieszkańców.

Spis treści

Historia

Najstarsze wzmianki o mieście pochodzą z XIII wieku, a nazwa wywodzi się od rosnących tu wówczas wspaniałych lasów jodłowych. Była to wtedy osada drwali należąca do Bolka I - księcia świdnicko-jaworskiego. W XVI wieku odkryto pierwsze źródła wody mineralnej, a w XVIII w. uznano je za lecznicze i zaczęto korzystać na większą skalę.

W 1723 roku osada stała się uzdrowiskiem. Źródło, od imienia Charlotty, żony Hansa Christophera barona von Seher-Thoss - właściciela Jedlinki, nazwano Charlottenbrunn. Nazwę tę przyjęła cała Jedlina i nosiła ją do 1945 roku. Miejscowość zaczęła się rozrastać. Rozwijało się tkactwo i sukiennictwo. Powstał kurort znany na całym Śląsku. W 1768 roku Jedlina otrzymała prawa miejskie.

W 1900 roku Jedlina-Zdrój miała pocztę z telegrafem, która do dnia dzisiejszego mieści się w tym samym budynku przy ulicy Warszawskiej 6. Domy posiadały instalację wodociągową, niektóre z naturalnie gazowaną wodą mineralną. W latach 1902-1903 położono nawierzchnie kamienne, zamontowano oświetlenie gazowe, a w uzdrowisku elektryczne. Miejscowość przeżywała swój okres świetności. Znana była na Śląsku jako uzdrowisko z szeroka działalnością kulturalną i rozrywkową. Funkcjonowały liczne hotele, pensjonaty i domy gościnne. Z najbardziej znanych należy wymienić "Szwajcarkę" z XIX w., która oferowała kurację mleczną, kasztany jadalne i odpoczynek wśród przepięknych drzew.

Z 1910 roku pochodzi stojąca do dziś drewniana remiza strażacka z dzwonnicą (przy ulicy Warszawskiej 9). Do dziś można podziwiać piękną Willę Sans-Souci (Chojnowska 3) należącą dawniej do lekarza uzdrowiska. Trudno nie wspomnieć o okazałym, choć zniszczonym Zespole Pałacowym, którego wejścia strzegą kamienne lwy. W dzielnicy Kamieńsk na wzgórzu stoi kościółek wybudowany w stylu budownictwa alpejskiego. W Jedlinie-Zdróju zachowały się także budowle w stylu neoklasycyzmu berlińskiego z misternymi ażurowymi balkonami. Ciekawostką jest kościół parafialny w kształcie rotundy z przyległą dzwonnicą z 1934r.

Uzdrowisko

W Jedlinie-Zdroju leczona jest dychawica oskrzelowa, przewlekłe nieżyty dróg oddechowych, przewlekłe zapalenia zatok, pylica płuc, choroby stawów i stany wyczerpania. W zakładzie przyrodoleczniczym wyposażonym w nowoczesna aparaturę zabiegową prowadzi się kąpiele mineralne i inhalacje dróg oddechowych.

Struktura powierzchni

Według danych z roku 20026, Jedlina-Zdrój ma obszar 17,47 km², w tym:

Miasto stanowi 3,4% powierzchni powiatu.

Ciekawostki

W Jedlinie-Zdroju od 2003 r. odbywają się Letnie Warsztaty Muzyczne w Jedlinie-Zdroju. Skupiają one młodzież w wieku 11-14 lat grającą na skrzypcach lub wiolonczeli.

Demografia

Dane z 30 czerwca 20042:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 5155 100 2711 52,6 2444 47,4
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
295,1 155,2 139,9

Według danych z roku 20026, średni dochód na mieszkańca wynosił 1318,75 zł.

Linki

Zobacz też


Źródło: „haslo,Jedlina-Zdr%C3%B3j