Wolna encyklopedia
Współrzędne: 50°26'16" N 16°39'10" E
| Kłodzko | |||||
|
|||||
| Województwo | dolnośląskie | ||||
| Powiat | kłodzki | ||||
| Gmina - rodzaj |
Kłodzko miejska |
||||
| Prawa miejskie | pomiędzy 1253 a 1278 | ||||
| Burmistrz | Bogusław Szpytma | ||||
| Powierzchnia | 24,84 km² | ||||
| Położenie | 50° 26'16'' N 16° 39'10'' E |
||||
| Wysokość | 300-370 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2007) • liczba ludności • gęstość |
28 081 1 130,5 os./km² |
||||
| Strefa numeracyjna (do 2005) |
(+48) 74 | ||||
| Kod pocztowy | 57-300, 57-303, 57-304 | ||||
| Tablice rejestracyjne | DKL | ||||
Położenie na mapie Polski  Kłodzko
|
|||||
| TERC10 (TERYT) |
5020108021 | ||||
| Miasta partnerskie |  Bensheim Carvin.svg&filetimestamp=20070728191538){kind=small} FleronGrafika:Flag of the Czech Republic.svg Náchod |
||||
|
Urząd miejski3
pl. Bolesława Chrobrego 1 57-300 Kłodzkotel. 74 865-46-10; faks 74 867-40-62 (e-mail) |
|||||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|||||
| Strona internetowa miasta | |||||
Kłodzko (czes. Kladsko, niem. Glatz) to miasto w województwie dolnośląskim, będące siedzibą dwóch gmin – miejskiej i wiejskiej – oraz powiatu o tej samej nazwie. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa wałbrzyskiego.
Kłodzko leży w Kotlinie Kłodzkiej nad rzeką Nysą Kłodzką. Główne miasto krainy historycznej zwanej ziemia kłodzka.
Spis treści |
Historia
- pierwsza wzmianka o grodzie z 981 r. (czeski kronikarz Kosmas)
- w latach 1080-1093 grodem władał piastowski książę Władysław Herman, który otrzymał te ziemie wraz z posagiem księżniczki Judyty Czeskiej[potrzebne źródło]
- w 1093 r. Władysław Herman przyznał Kłodzko i ziemię kłodzką Bolesławowi Krzywoustemu
- w 1114 r. książę czeski Sobiesław I zdobywa i pali gród w Kłodzku (odbudowę grodu zakończono w 1129)
- w 1137 r. Bolesław Krzywousty i Sobiesław I zawarli pokój kłodzki przyznający Kłodzko Sobiesławowi i resztę Śląska Bolesławowi
- 1169 r. wzmianka o kasztelanie
- w latach 1179-1180 wzniesienie drewnianego kościoła p.w. św. Wacława
- 1183 r. wzmianka o kościele parafialnym
- 1186 r. wzmianka o kłodzkich joannitach
- 1230 r. początki szkolnictwa w mieście
- w latach 1248-1250 sprowadzenie ojców franciszkanów przez Władysława Piastowicza
- pomiędzy 1253 a 1278 nadanie praw miejskich
- w latach 1278-1290 i 1336-1341 Kłodzko pozostawało we władaniu Piastów śląskich
- w 1305 r. do miasta przyłączono 5 folwarków położonych na północ od grodu
- w 1324 r. rozszerzono prawa miejskie
- w 1341 r. założono cegielnię
- w 1344 r. zakończono budowę drewnianego ratusza
- w 1366 r. pożar drewnianego ratusza
- w 1390 r. budowa kamiennego mostu na młynówce
- w 1400 r. Kłodzko zamieszkiwało ok. 4.000 osób
- w końcu XIV w. w tutejszym klasztorze kanoników regularnych powstała prawdopodobnie pierwsza część jednego z najstarszych zabytków piśmiennictwa polskiego, Psałterza floriańskiego
- w 1526 r. miasto przeszło w ręce Habsburgów
- w 1557 r. zbudowano Zamek Niższy z bastionami
- w 1620 r. rozbudowano twierdzę
- w 1624 r. przybyli do miasta jezuici
- w 1627 r. rozebrano kolegiatę
- w 1665 r. rozpoczęto budowę kolegium jezuickiego
- do 1742 r. miasto leżało w granicach korony czeskiej, po czym przeszło we władanie Prus
- w 1769 r. Prusacy zburzyli kościół św. Marcina.
- w II poł. XVIII w. rozebrano zamek, wznosząc na jego miejscu potężną twierdzę
- po 1877 r. nastąpiło zamknięcie twierdzy i wyburzenie murów obronnych
- w czasie drugiej wojny światowej w twierdzy ma siedzibę obóz jeniecki i filia obozu koncentracyjnego Gross-Rosen (Rogoźnica). Wśród jego więźniów jest także kilkudziesięciu fińskich marynarzy.
- w 1945 r. włączono miasto do Polski
- po 1945 r. wysiedlono dotychczasowych mieszkańców Kłodzka do Niemiec
Zabytki
- bastionowa twierdza na miejscu wcześniejszego zamku z 1577, przebudowanego w latach 1680-1702, w największym stopniu rozbudowana przez króla pruskiego Fryderyka II Wielkiego
Zobacz więcej w osobnym artykule: twierdza kłodzka. - późnogotycki kościół Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, rozpoczęty przez joannitów w 1344 r., ukończony w początku XVI w.; wnętrze przebudowane w okresie baroku (1660-1670); wyposażenie wnętrza głównie barokowe - ołtarz główny z 1727-1729 (K. Tausch), ambona z 1717 (M. Klahr), a także gotycka XIV-wieczna figura Madonny z czyżykiem
- barokowy zespół klasztorny pofranciszkański: kościół Matki Boskiej Różańcowej (1628-1631, przebudowa ok. 1711) i klasztor
- kościół Chrystusa Króla, dawniej św. św. Jerzego i Wojciecha, pierwotnie joannitów, obecny zaczęty w 1643 przez bernardynów, z wieżą dobudowaną w 1760 r.; przy kościele klasztor z drugiej połowy XVII w., od 1946 zajmowany przez ss. klaryski.
- gotycki most na Młynówce z lat ok. 1280-1390 z barokowymi figurami, będący pierwowzorem Mostu Karola w Pradze
- ratusz z końca XIX w., z renesansową wieżą
- dawne kolegium jezuickie (1655-1690, C. Lurago)
- renesansowe i barokowe kamienice z XVI-XVIII w.
- kamienny średniowieczny krzyż pokutny
- Muzeum Ziemi Kłodzkiej w budynku dawnego konwiktu jezuickiego.
Pomniki przyrody
W mieście Kłodzku rośnie 5 drzew, które są uznane za pomniki przyrody. Są to:[potrzebne źródło]
- jesion wyniosły – w parku miejskim przy ul. Armii Krajowej, obwód 424 cm,
- topola czarna – w parku miejskim przy ul. Daszyńskiego, obwód 505 cm,
- topola biała – w parku miejskim ul. Daszyńskiego przy murze klasztoru franciszkanów, obwód 340 cm,
- cis pospolity – na prywatnej posesji przy ul. Rajskiej, obwód 220 cm,
- tulipanowiec amerykański – w parku miejskim przy ul. Daszyńskiego, obwód 220 cm.
Struktura powierzchni
Według danych z roku 20076, Kłodzko ma obszar 24,84 km² (225. lokata w kraju), w tym:
- użytki rolne: 57%
- użytki leśne: 3%
Miasto stanowi 2,0% powierzchni powiatu.
Demografia
Dane z 31 grudnia 20072:
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
| populacja | 28 081 | 100 | 14 991 | 53,4 | 13 090 | 46,6 |
| gęstość zaludnienia (mieszk./km²) |
1 130,5 | 603,5 | 527,0 | |||
Według danych z roku 20026, średni dochód na mieszkańca wynosił 1502,38 zł.
Edukacja
- I Liceum Ogólnokształcące im. B. Chrobrego
- Wyższa Szkoła Zarządzania "Edukacja" we Wrocławiu, wydział zamiejscowy w Kłodzku
- Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1 im. prof. Wacława Żenczykowskiego w Kłodzku
- II Liceum Ogólnokształcące w Kłodzku przy Kłodzkiej Szkole Przedsiębiorczości
- Kłodzka Szkoła Przedsiębiorczości
- Akademia Ekonomiczna im. Oscara Langego we Wrocławiu, filia w Kłodzku
- Uniwersytet Wrocławski, filia w Kłodzku
- Wyższa Szkoła Zarządzania i Finansów we Wrocławiu, wydział zamiejscowy w Kłodzku
Kościoły
Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły:
Katolicyzm
Na terenie Kłodzka działają cztery parafie rzymskokatolickie:
Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego - jednocześnie siedziba Dekanatu Kłodzko, siedziba parafii: nowo wybudowany kościół przy ul. Kard. Stefana Wyszyńskiego 1
Parafia Wniebowzięcia NMP - siedziba parafii: kościół Księży Jezuitów, pl. Kościelny 9
Parafia Matki Bożej Różańcowej - siedziba parafii: kościół O.O. Franciszkanów, pl. Franciszkański 1
Parafia Niepokalanego Poczęcia NMP - siedziba parafii: kościół "przy szpitalu", ul. Szpitalna 1
Protestantyzm
- Chrześcijańska Wspólnota Zielonoświątkowa – Zbór w Kłodzku (serwis WWW)
- Kościół Chrześcijan Baptystów – Zbór w Kłodzku
- Kościół Ewangelicko-Augsburski
Komunikacja
Kłodzko posiada dworzec kolejowy oraz kilka przystanków kolejowych w granicach miasta. Najważniejsze z nich to stacja PKP Kłodzko Główne i przystanek osobowy Kłodzko Miasto, w sąsiedztwie którego znajduje się dworzec PKS, oba te dworce znajdują się na linii kolejowej Wrocław Główny - Międzylesie. Można dojechać stąd pociągiem do Wrocławia, Warszawy, Poznania, Bydgoszczy, Legnicy, Ostrowa Wielkopolskiego, Gdyni, Łodzi, Zielonej Gory, Szczecina, Swinoujscia, Jeleniej Gory, Walbrzycha, Opola, Bialegostoku, Swidnicy, Dzierzoniowa, Pragi i Międzylesia oraz do Kudowy-Zdroju. Komunikację autobusową zapewnia przedsiębiorstwo PKS Kłodzko. Miasto posiada połączenia dalekobieżne do Wrocławia, Wałbrzycha, Warszawy, Głogowa, Jeleniej Góry, Zielonej Góry, Gorzowa Wlkp., Katowic, Kielc, Częstochowy, Bolesławca, Jastrzębia Zdroju, Krakowa, Mielca, Legnicy, Lublina, Łodzi, Opola, Piotrkowa Trybunalskiego, Słupska, Tarnowa, Tomaszowa Lubelskiego, Tomaszowa Mazowieckiego, Zakopanego i Zamościa a w sezonie również do Ustki i Kołobrzegu. Ważniejsze linie lokalne to Kłodzko - Wrocław, Kłodzko - Wałbrzych, Kłodzko - Kudowa-Zdrój, Kłodzko - Stronie Śląskie, Kłodzko - Bystrzyca Kłodzka i inne. Egzystują również linie międzynarodowe do Czech (Praga, Nachod), Niemiec, Austrii, Francji, Wielkiej Brytanii i Włoch.
Administracja
Kłodzko jest członkiem Związku Miast Polskich.
Miasta partnerskie
Zobacz też
- 11 Dywizja Cesarstwa Niemieckiego
- Synagoga w Kłodzku
- Synagoga w Kłodzku (ul. Chrobrego)
- Glatzer Gebirgsverein
- 22 Brygada Piechoty Górskiej Obrony Terytorialnej
Linki zewnętrzne
- Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi
- Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
Bolczów • Bolków • Brzeg • Chojnik • Chojnów • Cisy • Chobienia • Chocianowiec • Chocianów • Czocha • Czernina Dolna • Głogów • Gościszów • Góra • Grodno • Grodziec • Gryf • Homole • Jędrzychowice • Jawor • Jelcz-Laskowice • Kamienna Góra • Karpień • Karpniki • Kopice • Kliczków • Kłodzko • Krosno Odrzańskie • Książ • Legnica • Leśna • Lipa Górna • Modła • Niesytno • Nowa Ruda • Oleśnica • Otmuchów • Płakowice • Prochowice • Podskale • Radłówka • Radziechów • Ratno Dolne • Rokitnica • Siedlęcin • Stary Książ • Ścinawka Średnia • Świny • Wleń • Uraz • Wojnowice• Ząbkowice Śląskie • Żmigród
Miasta: Bystrzyca Kłodzka • Duszniki-Zdrój • Kłodzko • Kudowa-Zdrój • Lądek-Zdrój • Międzylesie • Nowa Ruda • Polanica-Zdrój • Radków • Stronie Śląskie • Szczytna
Gminy miejskie: gmina Duszniki-Zdrój • Kłodzko • Kudowa-Zdrój • Nowa Ruda • Polanica-Zdrój
Gminy miejsko-wiejskie: Bystrzyca Kłodzka • Lądek-Zdrój • Międzylesie • Radków • Stronie Śląskie • Szczytna
Gminy wiejskie: Kłodzko • Lewin Kłodzki • Nowa Ruda