Wolna encyklopedia

	Mangan i jego związki
ICD-10	T57.2

Do zatrucia manganem (manganizmu, ang. manganism, manganese poisoning) dochodzi wskutek przewlekłego narażenia na związki manganu. Jednostkę chorobową opisał w 1837 roku James Couper^[1]. W patogenezie zatrucia biorą udział kompleksy manganu (III), utleniające in vivo katecholaminy i wytwarzanie reaktywnych form tlenu. Skutkiem tych reakcji w ośrodkowym układzie nerwowym są objawy uszkodzenia układu pozapiramidowego, przypominające chorobę Parkinsona; towarzyszą im objawy neuropsychiatryczne. Głównymi uszkodzonymi strukturami są ciało prążkowane i gałka blada, a nie istota czarna, jak w chorobie Parkinsona. Charakterystyczny jest brak odpowiedzi na lewodopę.

W lżejszym przewlekłym zatruciu Mn dominują objawy zespołu rzekomonerwicowego. Cięższe zatrucie daje encefalopatię, zespół parkinsonowski, zespół móżdżkowy.

Zatrucie opisywano u górników wydobywających rudy manganu w północnym Chile jako "obłąkanie manganowe" (locura manganica). Narażenie zawodowe na mangan ma też miejsce przy wytapianiu stali manganowej, podczas spawania i produkcji suchych ogniw. Częste jest też zatrucie pestycydami zawierającymi mangan.

Przypisy

Bibliografia

• Choroby układu nerwowego. Wojciech Kozubski, Paweł P. Liberski (red.). Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2004, s. 339. ISBN 83-200-2636-9.