Wolna encyklopedia

Ludwik Bociański

Ludwik Bociański (24 sierpnia 1892 w Pleszewie - 7 lutego 1970 w Londynie) - pułkownik dyplomowany Wojska Polskiego, wojewoda wileński i poznański II RP. Brat dyplomaty Jana Bociańskiego.

Spis treści

Działalność niepodległościowa i służba w WP

Uczył się w Królewskim Gimnazjum w Ostrowie oraz w gimnazjum w Kępnie. Przed rewolucją w Niemczech podporucznik artylerii niemieckiej na froncie zachodnim. W dniu 11 listopada 1918 szef Rady Żołnierskiej Garnizonu Pleszewskiego, a później członek POW zaboru pruskiego. Uczestnik powstania wielkopolskiego. Od listopada tego roku do 30 czerwca 1919 organizował i dowodził Batalionem Pleszewskim, a następnie 8 Pułkiem Strzelców Wielkopolskich (przemianowanym w 1920 na 62 Pułk Piechoty Wielkopolskiej. 21 lipca 1919 przystąpił do organizacji Grudziądzkiego Pułku Strzelców. Pułkiem, w międzyczasie przemianowanym na 64 Grudziądzki Pułk Piechoty, dowodził do 28 października 1921. Na czele pułku walczył z bolszewikami. Odznaczony został Krzyżem Niepodległości z Mieczami [1] i Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari. Następnie został powołany Kurs Doszkolenia w Wyższej Szkole Wojennej w Warszawie. W 1922 po ukończeniu kursu otrzymał tytuł naukowy oficera Sztabu Generalnego i przydzielony został do Biura Ścisłej Rady Wojennej.

Obejmował stanowiska m.in. w Sztabie Generalnym (szef wywiadu). Od 27 sierpnia 1930 do 7 listopada 1934 był komendantem Szkoły Podchorążych Piechoty w Ostrowi Mazowieckiej-Komorowie. Następnie wyznaczony na stanowisko dowódcy piechoty dywizyjnej 20 Dywizji Piechoty w Baranowiczach. [2]

W służbie cywilnej

Od końca 1935 roku był wojewodą wileńskim. Dał się wówczas poznać jako szczególnie gorliwie wykonujący odgórną politykę polonizacji; krytykowany za to przez mniejszości narodowe i opozycję. Między innymi, 11 lutego 1936 wydał memoriał mocno ograniczający prawa mniejszości litewskiej i białoruskiej [3]. Ingerował w stosunki wyznaniowe, próbował wyrugować białoruskich oo. marianów z Drui poprzez zainicjowanie erygowania nowej parafii rzymskokatolickiej; w końcu wysiedlił ich nie czekając na decyzję hierarchii duchownej [4] [5]. Z powodu jego interwencji, za emisję audycji z piosenkami białoruskimi zwolniono z pracy Czesława Miłosza [6]. Z tego też powodu Bociański został przez poetę wspomniany (w negatywnym świetle) w utworze "Toast". Od maja 1939 był wojewodą poznańskim.

Przez Leona Chajna wymieniany jako mason [7].

Kampania wrześniowa

Podczas kampanii wrześniowej opuścił Poznań, powołany na stanowisko naczelnego kwatermistrza rządu. 17 września 1939 na moście granicznym na Czeremoszu w Kutach zastąpił drogę Naczelnemu Wodzowi Edwardowi Śmigłemu-Rydzowi, zamierzającemu opuścić kraj. Wobec fiaska wyperswadowania mu tego pomysłu, w proteście targnął się na swoje życie. Próba okazała się nieudana, ciężko ranny Bociański został przewieziony do Rumunii, gdzie został internowany. Po okresie internowania, przedostał się do zachodniej Europy. W 1947 roku osiadł w Anglii.

Bibliografia:

Źródła:

Przypisy

  1. ↑ Tadeusz Wawrzyński, Oficerowie i podoficerowie Wojska Polskiego - Kawalerowie Krzyża i Medalu Niepodległości
  2. ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 14 z 22.12.1934 r., s. 254.
  3. ↑ Konflikty polsko-litewskie w latach 1918-45, Koło Naukowe Studentów Socjologii UKSW
  4. ↑ „Biełaruskaja Krynica” w latach 1929 — 1937, ss. 252-253
  5. ↑ Zenowiusz Ponarski, Władysław Tołoczko — ostatni obywatel Wielkiego Księstwa Litewskiego, Białoruskie Zeszyty Historyczne nr 8, Kamunikat
  6. ↑ Alwida A. Bajor, W 80. rocznicę powstania Rozgłośni Wileńskiej Polskiego Radia, Magwil
  7. ↑ Leon Chajn, Polskie wolnomularstwo: 1920-1938, "Czytelnik,", 1984, ISBN 8307009529, s. 163.

Linki zewnętrzne

Poprzednik
Adam Maruszewski		 Wojewoda poznański
1939		 Następca
Michał Gwiazdowicz

(od 1945)
Źródło: „haslo,Ludwik_Bocia%C5%84ski”