Wolna encyklopedia
Manganowce - pierwiastki siódmej grupy układu okresowego:
Spis treści |
Położenie w układzie okresowym
Manganowce należą do bloku d w układzie okresowym, są pierwiastkami przejściowymi.
- Mn - [Ar]3d54s2
- Tc - [Kr]4d65s1
- Re - [Xe]4f145d56s2
Występowanie w przyrodzie
Spośród manganowców największe rozpowszechnienie w skorupie ziemskiej ma mangan. Natomiast ren jest pierwiastkiem bardzo rzadkim, zaś technet i bohr zostały otrzymane sztucznie i nie występują w przyrodzie.
Właściwości
Manganowce występują na różnych stopniach utlenienia, zwłaszcza na II, III, IV i VI. Najwyższy stopień utlenienia (równy numerowi grupy) wynosi VII. Tworzą zarówno kationy, jak i aniony.
Mangan jest twardym, kruchym, srebrzystym metalem. Reaguje z kwasami nieutleniającymi z wydzieleniem wodoru. Reaguje również z wodą, dając wodorotlenek manganu(II) Mn(OH)2. Rozdrobniony mangan łatwo zapala się w powietrzu, tworząc tlenek manganu(II) MnO.
Właściwości renu i technetu są bardzo zbliżone. Są to srebrzyste metale, które matowieją w wilgotnym powietrzu. Oba pierwiastki reagują z kwasem azotowym(V) i kwasem siarkowym(VI). W wyniku ich spalania powstają tlenki: tlenek technetu(VII) Tc2O7 i tlenek renu(VII) Re2O7.
Zastosowanie
- Mangan - wyrób stopów twardych; jego związki są wykorzystywane jako leki antyseptyczne.
- Ren - do wyrobu włókien do żarówek, jako składnik stopów, zwiększający twardość i odporność korozyjną (np. ze stopu renu i platyny wytwarza się elektrody wykorzystywane w elektrolizie).
- Technet - izotopy stosowane są w medycynie do obrazowania zmian chorobowych w komórkach.
Bibliografia
- Mirosław Grębosz, Szczepan Zapotoczny: Słownik szkolny. Chemia. Kraków: wydawnictwo Zielona Sowa, 2006.
- Harald Gärtner, Manfred Hoffmann, Horst Schaschke, Ina Maria Schürmann: Chemia. Kompendium. Warszawa: wydawnictwo Świat Książki, 2006.