Wolna encyklopedia
| Mentol | ||||||||||
|
||||||||||
| Ogólne informacje | ||||||||||
| Nomenklatura systematyczna (IUPAC): | ||||||||||
| 2-izopropylo-5-metylo-cykloheksanol | ||||||||||
| Inne nazwy | heksahydrotymol | |||||||||
| Wzór sumaryczny | C10H20O | |||||||||
| SMILES | CC1CCC(C(C1)O)C(C)C | |||||||||
| Masa molowa | 156,27 g/mol | |||||||||
| Wygląd | białe lub bezbarwne, krystaliczne ciało stałe | |||||||||
| Identyfikacja | ||||||||||
| Numer CAS | 89-78-1 - racemat 2216-51-5 - (−)-izomer 15356-60-2 - (+)-izomer |
|||||||||
|
||||||||||
| Niebezpieczeństwa | ||||||||||
| NFPA 704 |
2
1
0
|
|||||||||
| Temperatura zapłonu | 93 °C (366,15 K) | |||||||||
| Zwroty ryzyka | R: 37/38-41 | |||||||||
| Zwroty bezpieczeństwa | S: 26, S: 36 | |||||||||
| Numer RTECS | OT0350000 - racemat OT0700000 - (−)-izomer |
|||||||||
| Podobne związki | ||||||||||
| Podobne związki | menton, karwon, limonen | |||||||||
| Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą warunków standardowych (25°C, 1000 hPa) |
||||||||||
| Uwagi terapeutyczne | ||||||||||
| Dawka śmiertelna | LD50szczur(oral) = 3180 mg/kg | |||||||||
-menthol-3D-qutemol-ballandstick.png)
Mentol - (wzór sumaryczny: C10H20O, nazwa systematyczna: 2-izopropylo-5-metylo-cykloheksanol) alkohol z grupy terpenów, o ostrym, przenikliwym zapachu, przypominającym miętę pieprzową, stosowany masowo w przemyśle kosmetycznym i pomocniczych środkach farmaceutycznych.
W temperaturze pokojowej tworzy białe, igłowe kryształki. Słabo rozpuszczalny w wodzie, dobrze rozpuszcza się w polarnych rozpuszczalnikach organicznych. Ze względu na to, że posiada on aż 3 centra chiralności, posiada 8 izomerów optycznych, z których 4 występują w naturze, a 4 zostały otrzymane na drodze syntetycznej (tzw. neomentol). Najsilniejsze własności zapachowo-znieczulające posiada izomer o konfiguracji absolutnej 1S,3R,4R, który występuje w mięcie pieprzowej.
Mentol jest wyodrębniany głównie z mięty pieprzowej i innych gatunków mięty. Jest on jednym ze składników wielu olejków eterycznych innych roślin.
Mentol posiada własności znieczulające i zmniejszające podrażnienie błon śluzowych. Jego wdychanie lub spożywanie daje szybko odczuwalne wrażenie chłodu i świeżości. Jest stosowany w specyfikach wspomagających leczenie przeziębień i kataru - choć oprócz dawania uczucia ulgi nie ma żadnych własności leczniczych. Jest też dodawany do maści na ból mięśni, aromatyzuje się nim chusteczki higieniczne, papierosy, tabaki, proszki do prania, płyny do mycia naczyń itp. Jest też stosowany jako jeden ze składników wielu kompozycji zapachowych stosowanych w kosmetyce. Spożyty w większych ilościach bywa toksyczny. Dawka śmiertelna LD50rat(oral) to 3180 miligramów na kilogram masy ciała[1].
Przypisy
- Źródło: Baza danych Beilstein on-line.