Wolna encyklopedia

Norma postępowania to wypowiedź, która określonej osobie w określonych okolicznościach nakazuje albo zakazuje aby ta osoba tak, a nie inaczej postąpiła albo wielokrotnie postępowała.

Norma postępowania jest jednym z rodzajów wypowiedzi dyrektywalnych, tj. wypowiedzi wskazujących komuś dany sposób postępowania.

Podmiot, któremu norma nakazuje lub zakazuje określone zachowanie nazywana jest adresatem normy postępowania.

Wzorcowa struktura normy postępowania przybiera następującą formę:

Norma prawna = hipoteza + dyspozycja + sankcja (opcjonalnie)

Hipoteza normy postępowania określa adresata oraz okoliczności. Dyspozycja normy postępowania określa nakazane czy też zakazane zachowanie się. Sankcja, która stanowi element opcjonalny w strukturze normy postępowania, określa zło, którego wyrządzenie w stosunku do adresata normy jest przewidziane w przypadku niezastosowania się do jej dyspozycji.

Istnieje też teoria dwuczłonowej struktura normy.

Norma prawna = norma sankcjonowana + norma sankcjonująca

Norma sankcjonowana nakazuje albo zakazuje aby adresat postąpił albo postępował w sposób w niej wskazany ilekroć nastąpi zdarzenie zawarte w zakresie zastosowania tej normy i zaktualizuje się obowiązek adresata.

Norma sankcjonująca wskazuje na dolegliwość wymierzaną w momencie, gdy norma zaostanie przekroczona.