Wolna encyklopedia

Odcieki można zdefiniować jako wody przesiąkowe ze składowisk odpadów komunalnych. Charakteryzują się one właściwościami redukcyjnymi i znacznie podwyższonymi parametrami biologicznego i chemicznego zapotrzebowania na tlen (BZT5 i ChZT), wysokimi stężeniami substancji rozpuszczonych, chlorków, siarczanów i związków azotu amonowego.

W przeciwieństwie do ścieków komunalnych, odcieki ze składowisk odpadów trudno poddają się oczyszczaniu metodami biologicznymi. Choć ładunki zanieczyszczeń organicznych są podobne, to jednak surowe odcieki nie spełniają warunków optymalnych i bez zmodyfikowania ich składu przed wprowadzeniem do oczyszczalni biologicznej należy liczyć się z dużymi trudnościami w ich oczyszczeniu, a nawet może być ono niemożliwe. Bardzo niekorzystny jest stosunek węgla do związków azotu, mocno odbiegający od wartości optymalnych (duży nadmiar azotu głównie w formie azotu amonowego). Również zawartość fosforu odbiega od optymalnej ograniczając, poprzez niedobór, rozwój organizmów osadu czynnego.

Ze względu na niską efektywność oczyszczania odcieków metodami biologicznymi poszukuje się technologii, które pozwoliłyby na obniżenie zawartości azotu amonowego przed wprowadzeniem odcieków do instalacji.

Powstawanie

Woda z opadów atmosferycznych, przenikając przez wysypisko odpadów i rozpuszczając produkty rozkładu materii, staje się odciekiem. Substancje zawarte w odciekach mogą pochodzić z rozpuszczania stałych lub ciekłych składników odpadów, ale ich udział jest mniejszy niż produktów procesów fermentacyjnych. Źródłem odcieków mogą być też wody powierzchniowe i podziemne dopływające do złoża odpadów, a także, w niewielkim stopniu, woda dostarczona wraz z odpadami oraz pochodząca z rozkładu substancji organicznych. Ilość i skład odcieków zależą głównie od: rodzaju i stopnia rozdrobnienia odpadów, ilości wody infiltrującej, wieku wysypiska, techniki składowania i rekultywacji.

Odcieki z wysypisk odpadów komunalnych charakteryzują się wyższym, w porównaniu ze ściekami komunalnymi, stężeniem składników organicznych i nieorganicznych, które waha się jednak znacznie w zależności w/w czynników.

Zawartość metali ciężkich (nawet sumaryczna) nie jest wysoka, choć mogło by się wydawać, że ze wzrostem ogólnego stężenia zanieczyszczeń rozpuszczonych w odciekach powinna zwiększać się też zawartość metali ciężkich. Odpowiedzialne są za to prawdopodobnie zjawiska sorpcji w gruncie.

Ilość odcieków, powstająca w ciągu roku, nie jest stała. Ich największe ilości powstają od września do kwietnia (z maksimum w grudniu). W okresie suchym (maj-październik) odcieki powstają w ilościach znacznie mniejszych. Mogą także wystąpić dzienne wielkości szczytowe (topnienie śniegu, silne opady deszczu), przekraczające nawet 10-krotnie wielkości przeciętne. Przeciętna ilość odcieków jest uzależniona głównie od wielkości opadów atmosferycznych, możliwości powierzchniowego odpływu, od zawartości wody w odpadach. Modyfikujący wpływ na wielkości odpływu ma masa zdeponowanych odpadów i miąższość ich warstwy, która działa uśredniająco i na dużych składowiskach obserwuje się jedynie sezonowe wahania ilości odcieków.

Migracje odcieków w warstwach wodonośnych i zagrożenia dla środowiska

Powstające w bryle składowiska odpadów komunalnych odcieki mogą, infiltrując przez strefę aeracji, przedostawać się do wód gruntowych i migrować na znaczne odległości powodując powiększenie obszaru zanieczyszczonego przez składowanie odpadów.

Przemieszczaniu odcieków w gruncie towarzyszy zwykle proces oczyszczania geochemicznego, biochemicznego, fizycznego i biofizycznego.

Podstawowe znaczenie przypisuje się mechanicznemu filtrowaniu, przemianom biochemicznym, wytrącaniu, sorpcji, wymianie jonowej i rozcieńczaniu przez czyste wody dopływające pod bryłę składowiska.

Metody oczyszczania odcieków

Metody biologiczne

Metody fizykochemiczne: Odwrócona osmoza, Nanofiltracja, ultrafiltracja i mikrofiltracja, Elektrodializa, Adsorpcja na węglu aktywnym, Wydzielanie N-NH4 w postaci amoniaku przy niezmienionym i przy podwyższonym pH, Fotooksydacja (H2O2/UV, TiO2/UV), Inne metody fizykochemiczne (Utlenianie elektrochemiczne, Wymiana jonowa, Naświetlanie akcelerowanymi elektronami (EB) ).

Metody chemiczne: Koagulacja i flokulacja, Strącanie, Utlenianie chemiczne

Źródło: Praca mgisterska "Badania zmian zawartości azotu amonowego w odciekach z wysypisk odpadów komunalnych podczas fotolizy UV" Rafał Kamiński, MSOŚ, UW, 2002