Wolna encyklopedia
Prasa (łac. presso tłoczyć) – określenie dzienników, czasopism i "środków masowego przekazywania powstałych w wyniku postępu technicznego" o charakterze informacyjnym, wydawanych periodycznie, nie rzadziej niż raz do roku, wyróżniających się stałym tytułem lub kolejnym numerem. Określenie "prasa" pochodzi od nazwy maszyny drukarskiej i sposobu powstawania "prasy", który polega na odciskaniu znaków na papierze. Informacja jest podawana za pomocą pisma i obrazu stałego lub, w przypadku mediów elektronicznych, za pomocą dźwięku, wizji lub innej metody przekazywania informacji.
Badaniem naukowym prasy zajmuje się prasoznawstwo.
Prasa jest jednym z najstarszych środków masowego przekazu, a jej początkowe fazy stwierdzono jeszcze w II wieku p.n.e w Chinach, czy też w Europie słynne "Acta Diurna Populi Romani" założone przez Juliusza Cezara w 59 p.n.e.. Prawdziwy rozwój prasy datuje się na wiek XVI-XVIII, kiedy to po wynalezieniu druku zaobserwowano dynamiczny rozwój prasy - powstawanie periodyków (1562, Włochy) czy magazynów (1594, Niemcy). Dopiero w XIX wieku prasa zaliczona została oficjalnie do mass mediów.
Spis treści |
Podstawowe funkcje prasy
- funkcja informacyjna (głównym zadaniem prasy jest informowanie potencjalnych odbiorców o bieżących i aktualnych wydarzeniach)
- funkcja opiniotwórcza (pozwala ukształtować pogląd na dane zdarzenie/sytuację/stan)
- funkcja postawotwórcza (kształtuje postawę w danej sprawie)
- funkcja rozrywkowa (zawiera elementy rozrywkowe, nie mające większych wartości informacyjnych)
- funkcja kontrolna (kontroluje aparat władzy i jego poczynania)
- funkcja organizatorska (organizuje życie społeczne)
- funkcja integracyjna (integruje dane społeczeństwo)
Podstawowe cechy prasy
- periodyczność (nie może ukazywać się rzadziej niż raz na rok)
- prasa nie ma zamkniętej formy (może ulegać przekształceniom/modyfikacjom/zmianom)
- możliwość dostosowania się do oczekiwań potencjalnego odbiorcy
- uniwersalność (wynika z powyższego argumentu)
- teoretyczna niezależność
- dostępność, szeroki zasięg
Typy pras
- Dziennik - prasa codzienna
- tygodnik - raz na tydzień
- dwutygodnik - raz na dwa tygodnie
- miesięcznik - raz na miesiąc
- dwumiesięcznik - raz na dwa miesiące
- kwartalnik - raz na kwartał
- rocznik - raz w roku
Regulacje prawne
Pojęcie prasy reguluje w Polsce ustawa "Prawo prasowe" z dnia 26 stycznia 1984 r. Mianem prasy określa się "publikacje periodyczne, które nie tworzą zamkniętej, jednorodnej całości, ukazujące się nie rzadziej niż raz w roku, opatrzone stałym tytułem albo nazwą, numerem bieżącym i datą". Prasą w rozumienia Prawa prasowego są także zespoły osób i pojedyncze osoby zajmujące się działalnością dziennikarską.
Zobacz też: prasa w Polsce, żółta prasa, środki masowego przekazu.