Wolna encyklopedia
| Sumatra | |
| Państwo | |
| Archipelag | Archipelag Malajski |
| Powierzchnia (6.) | 473 605 km² |
| Populacja (2005) • liczba ludności • gęstość |
45 000 000 95,02 os./km² |
Mapa wyspy![]() |
|
Sumatra – indonezyjska wyspa położona w Azji Południowo-Wschodniej, w archipelagu Wielkich Wysp Sundajskich. Na północnym wschodzie Cieśnina Malakka oddziela Sumatrę od Półwyspu Malajskiego; na południowym wschodzie Cieśnina Sundajska oddziela ją od Jawy.
Szósta pod względem powierzchni wyspa świata.
Spis treści |
Informacje ogólne
- długość: ok. 1 790 km
- szerokość: 80÷435 km
- powierzchnia: 473,6 tys. km² (dla porównania powierzchnia Polski to 322,6 tys. km²)
- ludność: ok. 45 mln (grupy etniczne: Batakowie, Minangkabau, Nia, Mentawai, Jawajczycy, Chińczycy, Sikhowie, Arabowie, Tamilowie)
- średnia gęstość zaludnienia: 95,0 os./1km².
- podział administracyjny: 8 prowincji (Aceh, Sumatera Utara, Riau, Sumatera Barat, Sumatera Selatan, Jambi, Bengkulu, Lampung)
- stolica: Medan (2,4 mln mieszk.)
- języki: bahasa, języki malajskie, angielski
- religie: islam, chrześcijaństwo, animizm
- waluta: rupia indonezyjska
Historia
Pierwsze świadectwa tego państwa pochodzą z V wieku: Sumatra płaciła haracz Chinom. Od VII wieku do XII wieku dominowało na Sumatrze królestwo Śriwidżaja ze stolicą w Palembang, od XIII wieku do XV wieku królestwo Majapahit. Po jego upadku powstało na wyspie kilka samodzielnych państw muzułmańskich. Pierwszym Europejczykiem, który w 1508 dopłynął do Sumatry, był Portugalczyk L. de Figueira. W XVI wieku Portugalczyków wyparli Holendrzy, którzy w latach 1659-1662 podbili południowo-zachodnią część wyspy, w 1664 roku zagarnęli Indrapuras i Salidas, a w 1666 roku Padang. W 1803 roku cała południowa część wschodniego wybrzeża znalazła się pod panowaniem holenderskim. Pod koniec XVIII wieku powstały na wyspie pierwsze osady angielskie. W 1824 roku Holendrzy zawarli układ z Anglikami, na mocy którego ci ostatni zrzekli się swych posiadłości na Sumatrze, w zamian za co objęli zwierzchnictwo nad Półwyspem Malajskim. W początkach XX wieku Holandia podporządkowała sobie całą Sumatrę. 1942-1945 okupowana przez Japonię. W 1946 roku Holandia uznała suwerenność Indonezji na Sumatrze.
Geografia
Środek wyspy górzysty, czynne wulkany (najwyższy Kerinci 3805 m n.p.m.), część północno-wschodnia - nizinna z licznymi bagnami. Przeważają gleby laterytowe, wyspę porastają lasy równikowe.
Klimat
Równikowy b. wilgotny. Średnia temp. w styczniu +25°C, w sierpniu +27°C. Pora deszczowa w październiku i w listopadzie.
Rzeki
Musi, Hari, Inderagiri, Kampar, Asahan, Simpang-kiri, Barumun
Największe jezioro
Jezioro Toba (1 140 km²) w kraterze o powierzchni ok. 3 000 km²
Główne miasta
Medan, Padang, Palembang. Od 1509 kolonia portugalska, a potem holenderska, od 1945 należy do Indonezji, Banda Aceh, Tanjungkarang-Telukbetung, Pekanbaru
Góry
Leuser (3 466m), Dempo (3 159m), Lembu (3 014), Bandahara (3 014m), Masurai (2 933m)
Porty
Port lotniczy
Gospodarka
Rolnictwo
kauczuk, kamfora, herbata, kawa, pieprz, kopra, ryż, sizal i tytoń
Bogactwo naturalne
Wydobycie węgla (największe pokłady w Indonezji), ropy naftowej, złoto, srebro, miedź, boksyty i gaz ziemny
Przemysł
metalurgiczny (produkcja aluminium), chemiczny (wulkanizacyjny), mineralny (ceramiczny)
Rzemiosło artystyczne
Turystyka
Ciekawostki
26 grudnia 2004 wybrzeże północno-zachodniej Sumatry i pobliskie mniejsze wyspy zostały zniszczone przez 15 metrową falę tsunami powstałą w wyniku trzęsienia ziemi na Oceanie Indyjskim. Zginęło ponad 80 tys. ludzi, głównie w prowincji Aceh.
Zobacz też:
