Wolna encyklopedia

system operacyjny (ang. operating system), OS

Program, który sprawuje pełną kontrolę nad działaniem komputera i pełni funkcję pośrednika między użytkownikiem a systemem komputerowym. Uruchamiany jest po włączeniu komputera i działa aż do jego wyłączenia. Do zadań systemu operacyjnego, częściowo zlecanych mu przez użytkownika, należy m.in.: wykonywanie operacji na plikach (np. kopiowanie, przenoszenie), zapewnienie komunikacji między wszystkimi elementami i urządzeniami komputera, kontrola urządzeń wejścia/wyjścia, uruchamianie programów.

Znane systemy operacyjne: MS DOS, Windows (wersje 3.11, 95, 98) i Linux dla komputerów IBM PC oraz Unix dla większych komputerów.

W obecnie produkowanych systemach operacyjnych jest wykorzystywany graficzny interfejs użytkownika.

Warstwy systemu komputerowego

Struktura systemu komputerowego składa się z pięciu zasadniczych warstw tj. warstwa sprzętowa, system operacyjny, programy narzędziowe, programy użytkowe i użytkownicy. Sprzęt, czyli procesor – zwany też jednostką centralną, pamięć i urządzenia wejścia i wyjścia, to podstawowe zasoby systemu komputerowego. Programy użytkowe (aplikacje) – kompilatory, systemy baz danych, gry komputerowe lub programy handlowe – określają sposoby użycia tych zasobów do rozwiązania zadań stawianych przez użytkowników. Zazwyczaj istnieje wielu różnych użytkowników (ludzie, maszyny, inne komputery) zmagających się z rozwiązywaniem różnych zadań. Odpowiednio do rozmaitych potrzeb może istnieć wiele różnych programów użytkowych. System operacyjny nadzoruje i koordynuje posługiwanie się sprzętem przez różne programy użytkowe, które pracują na zlecenie różnych użytkowników.

Sprzęt – zapewnia podstawowe możliwości obliczeniowe (procesor, pamięć, urządzenia wejścia/wyjścia) – podstawowe zasoby systemu komputerowego.

Oprogramowanie systemowe – kontroluje i koordynuje użycie zasobów sprzętowych poprzez różne programy użytkowe dla różnych użytkowników. Warstwa tworzona poprzez twórców systemu operacyjnego – są to zazwyczaj wysoko wyspecjalizowani specjaliści

Oprogramowanie narzędziowe – wspomaga zarządzanie zasobami sprzętowymi poprzez dogodne interfejsy użytkowe oraz usprawnia, modyfikuje oprogramowanie systemowe, zazwyczaj pisane przez niezależnych programistów którzy mają na celu usprawnienia wykonywania programów w bardziej wygodny i wydajny sposób, a przy tym często eliminują błędy czy też niedociągnięcia oprogramowania systemowego.

Oprogramowanie użytkowe – określają sposoby, w jakie zostają użyte zasoby systemowe do rozwiązywania problemów obliczeniowych zadanych przez użytkownika (kompilatory, systemy baz danych, gry, oprogramowanie biurowe), tworzone przez programistów.

Użytkownicy – ludzie, maszyny, inne komputery, mają bezpośredni kontakt z oprogramowaniem użytkowym.

Zobacz też

Linki zewnętrzne

Źródło: „haslo,System_komputerowy”