Wolna encyklopedia
| Tadeusz Kantor | |
 Popiersie Tadeusza Kantora w Alei Sław na Skwerze Harcerskim w Kielcach |
|
| Prawdziwe nazwisko | Tadeusz Kantor |
| Data i miejsce urodzenia | 6 kwietnia 1915 Wielopole Skrzyńskie |
| Data i miejsce śmierci | 8 grudnia 1990 Kraków |
| Narodowość | Polak |
| Dziedzina sztuki | plastyka, teatr |
| Ważne dzieła | Umarła Klasa, Wielopole, Wielopole, Nigdy tu już nie powrócę, Dziś są moje urodziny |
| Muzeum artysty | Cricoteka |
Tadeusz Kantor (ur. 6 kwietnia 1915 w Wielopolu Skrzyńskim, zm. 8 grudnia 1990 w Krakowie) - polski reżyser, malarz, scenograf, grafik, autor manifestów artystycznych, założyciel Teatru Cricot 2 w Krakowie.
Był absolwentem i profesorem krakowskiej ASP. Do najsłynniejszych jego dzieł należą: "Dziennik z podróży", "Człowiek i stół", "Niebezpieczne odwrócenie" i "Powrót do domu rodzinnego", cykl ambalaży, a także głośne sztuki "Umarła Klasa" i "Wielopole, Wielopole". O sztuce "Wielopole, Wielopole" opowiadającej o rodzinnym mieście Kantora Franco Quadri napisał: "Kantor połączył w tym przedstawieniu polski mikrokosmos z męką Chrystusa, a Wielopole stało się własnością całego świata".
Z okresu studiów oraz okresu II wojny światowej pochodzą jego pierwsze obrazy i fascynacje teatrem. Podczas okupacji stworzył konspiracyjny Teatr Niezależny, w którym wystawiał dla zaufanej publiczności repertuar narodowy, m.in. "Balladynę" Juliusza Słowackiego i "Powrót Odysa" Stanisława Wyspiańskiego. Odtąd w twórczości Kantora malarstwo i teatr były nierozdzielne. W pierwszych latach powojennych tworzył obrazy w konwencji bliskiej surrealizmowi, a od 1957 roku włączył się w najnowsze poszukiwania sztuki światowej, nawiązując w serii swoich obrazów do informelu. Równocześnie prowadził teatr Cricot 2, gdzie wystawiał sztuki Stanisława Ignacego Witkiewicza, a później także własne. Przekonany, że "sztywne, uświęcone tradycją granice między sztukami należy znieść", działał na różnych polach poza malarstwem i teatrem: organizował happeningi, tworzył dzieła zwane "obiektami sztuki", które spożytkował w scenografii do własnych przedstawień oraz takie, w których fragmenty malowane występują wspólnie z tzw. przedmiotami znalezionymi, często najbardziej banalnymi, tworząc wraz z nimi zagadkową treść obrazu.
Linki zewnętrzne
Bibliografia
- Krzysztof Pleśniarowicz, Kantor. Artysta końca wieku, Wrocław 1997.
- Tadeusz Kantor. Niemożliwe, pod red. Jarosława Suchana, Kraków 2000.
- Tadeusz Kantor. Z archiwum Galerii Foksal, pod red. Małgorzaty Jurkiewicz, Joanny Mytkowskiej i Andrzeja Przywary, Warszawa 1998.
więcej na stronie Cricoteki