Wolna encyklopedia
Tarcza herbowa - element herbu.
Spis treści |
Kształt
Kształt tarczy herbowej wywodzi się od tarczy obronnej. Zmieniał się on na przestrzeni wieków zależnie od kraju (wpływów obcych) i aktualnej mody. W czasach heraldyki żywej, tzn. będącej odzwierciedleniem rzeczywistego uzbrojenia rycerza, kształt tarczy ewoluował wraz z rozwojem rynsztunku i zbroi.
Z czasem jej kształt odchodził o swojego źródła i był coraz swobodniej stylizowany, zgodnie z wymaganiami epoki. W niektórych przedstawieniach heraldycznych (pieczęcie, guziku mundurowe, monety) tarcza bywa pomijana i przedstawiane jest samo godło. W ciągu wieków uwidoczniło się szczególne upodobanie niektórych narodów do specjalnego typu tarczy. Tarcze te przyjęto nazywać zwyczajowo narodowymi, choć jest to pewnym uogólnieniem. Nie istnieją reguły heraldyczne zakazujące stosowania w herbie polskim tzw. tarczy niemieckiej lub francuskiej.
Kształt tarczy nie jest zazwyczaj zdefiniowany w opisie herbu, i jest dozwolona dowolność w stosowaniu różnych wzorów. Zasadniczą sprawą jest stosowanie tarczy w tym samym stylu co reszta elementów herbu. Sporadycznie tylko spotyka się w nadaniach herbów ścisłe określenie kształtu tarczy, w takich rzadkich przypadkach dowolne jej zmienianie jest już nadużyciem.
Przykłady narodowych kształtów tarcz
Kształt europejskich tarcz herbowych na przestrzeni dziejów
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
|
| XIII w. | XIII w. | XIV w. | XV w. | XV w. | XV w. | XV w. | XV w. |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
| XVI w. | XVI w. | XVII w. | XVII w. | XVIII w. | XVIII w. |
![]() |
![]() |
![]() |
|
| XIX w. | XIX w. | XIX w. | XIX w. |
Zobacz też
Herby: szlachecki • mieszczański • chłopski • państwowy • miejski • korporacji
Elementy herbu: tarcza herbowa • godło (figury heraldyczne, mobilia herbowe)
klejnot herbowy • korona rangowa • hełm heraldyczny • labry
trzymacze heraldyczne • dewiza herbowa • order herbowy
Oznaki godności: świeckie • kościelne
Inne: herbarz • herold • blazonowanie • szrafowanie • tynktura • krzyż heraldyczny















