Wolna encyklopedia
Teoria względności (Alberta Einsteina) składa się z dwóch teorii fizycznych:
- szczególnej teorii względności, odnoszącej się do układów inercjalnych, czyli poruszających się wobec siebie ze stałą prędkością, opublikowanej w 1905 roku, i
- ogólnej teorii względności, czyli teorii grawitacji, będącej rozszerzeniem teorii szczególnej o opis zjawisk w układach nieinercjalnych, która została opublikowana 10 lat później, w 1915 roku.
Przesłanką za wprowadzeniem teorii względności była potrzeba usunięcia niezgodności między zasadą względności Galileusza głoszącej, że prędkość jest względna, a prawami elektrodynamiki.
Pod koniec XIX wieku zauważono, że elektrodynamika łamie zasadę względności. Elektrodynamika określała światło jako falę, której prędkość była zawsze taka sama, niezależnie od prędkości obserwatora. Nie powiodły się próby podważenia elektrodynamiki ani jej dostosowanie do zasady względności. Okazało się też, że prędkość światła jest istotnie stała i niezależna od prędkości obserwatora (Doświadczenie Michelsona-Morleya).
Po odkryciu przez Lorentza dylatacji czasu i skrócenia długości, Einstein zaproponował zmianę mechaniki newtonowskiej. Zmienił definicje energii i pędu, oraz transformacje Galileusza zastąpił transformacją Lorentza, co zapewniło zgodność z obserwacjami bez zmiany elektrodynamiki ani zasady względności.