Wolna encyklopedia
Węglowodory to organiczne związki chemiczne zawierające w swojej strukturze tylko atomy węgla i wodoru. Wszystkie one składają się z podstawowego szkieletu węglowego (powiązanych z sobą atomów węgla) i przyłączonych do tego szkieletu atomów wodoru. Wzór ogólny węglowodorów to CxHy .
Węglowodory są podstawowym składnikiem ropy naftowej, która stanowi ich podstawowe źródło w przemyśle. Innym źródłem węglowodorów są procesy tzw. suchej destylacji drewna i zgazowywania węgla. Oprócz tego węglowodory o złożonej budowie pełnią rozmaite role w organizmach żywych (np. karotenoidy).
Węglowodory ze względu na występowanie wiązań wielokrotnych węgiel-węgiel dzieli się na:
- nasycone, zwane inaczej alkanami w których nie występują podwójne i potrójne wiązania chemiczne między atomami węgla
- węglowodory nienasycone, w których te wiązania występują, które dzielą się dalej na:
- alkeny (olefiny) - zawierające wiązania podwójne (np. etylen), które ponownie dzielą się na:
- alkiny - w których występują wiązania potrójne węgiel-węgiel (np. acetylen)
- węglowodory aromatyczne - w których występują struktury ze specyficznie sprzężonymi układami wiązań podwójnych (np. benzen).
Inny podział węglowodorów wynika z topologii ich łańcuchów:
- liniowe - w których występują ściśle liniowe łańcuchy węglowe - np. n-oktan
- rozgałęzione - w których występują boczne odgałęzienia w łańcuchu - np. izooktan, izopren
- alicykliczne - w których występują pierścienie węglowe - np. cykloheksan
- policykliczne - w których występują dwa lub więcej pierścieni cyklicznych, w których część atomów węgla jest "współdzielona" np. naftalen
- bi- i więcej cykliczne - w których występują dwa lub więcej "przeplatających" się układów pierścieniowych, np. adamantan
- mieszane - w których występują różne kombinacje układów cyklicznych, liniowych i rozgałęzionych - np. karoten.
