Wolna encyklopedia
Współrzędne: 55°11' N 30°10' E![]()
| Witebsk | |||||
|
|||||
| Państwo | |||||
| Obwód | |||||
| Powierzchnia | 96 km² | ||||
| Położenie | 55° 11' N 30° 10' E |
||||
| Ludność (2006) • liczba ludności |
351 800 |
||||
| Nr kierunkowy | (+375) 212 | ||||
| Kod pocztowy | 210xxx | ||||
|
Położenie na mapie Białorusi
|
|||||
| Strona internetowa | |||||
Witebsk (biał. Віцебск) jest miastem położonym w północno-wschodniej części Białorusi, nad rzeką Dźwiną.
Liczba mieszkańców: 342,7 tys. (dane z 2005 r.)
Spis treści |
Historia
Witebsk wzmiankowany był po raz pierwszy w 1021 r., przez długi czas pozostawał ośrodkiem handlowym przy szlaku znad Morza Bałtyckiego do Konstantynopola. Pierwotnie przynależał do Księstwa Połockiego, od 1101 r. pełnił funkcję stolicy samodzielnego księstwa. W 1320 r. włączony został do Wielkiego Księstwa Litewskiego. Od 1503 był stolicą województwa witebskiego. W 1597 Witebsk otrzymał prawa miejskie. Po I rozbiorze Polski (1772 r.) włączony został do Rosji. Od 1796 r. był stolicą guberni.
W 1812 r. pod Witebskiem wojska rosyjskie stoczyły bitwę z wojskami Napoleona I. Tu też urodził się w 1887 r., studiował w miejscowej szkole artystycznej, mieszkał i tworzył do 1919 r. Marc Chagall. W Witebsku urodził się w 1895 roku Immanuel Velikovsky, naukowiec, psychoanalityk. W latach 1922-1991 Witebsk znajdował się w Białoruskiej SRR. Podczas II wojny światowej, w latach 1941-1944 okupowany przez wojska niemieckie, był rejonem zaciętych walk radziecko-niemieckich i niemal całkowicie zniszczony, a miejscowi Żydzi wymordowani.
Witebsk jest jednym z największych ośrodków gospodarczych Białorusi. Znajdują się tu zakłady przemysłu włókienniczego (dziewiarskiego i jedwabniczego, ponadto produkcja dywanów), odzieżowego, maszynowego, elektrotechnicznego, metalowego, chemicznego, drzewnego, materiałów budowlanych, spożywczego. Wybudowano jeden z głównych węzłów kolejowych, w Witebsku znajduje się również pięć szkół wyższych. W latach 80. w Witebsku odbywał się Festiwal Piosenki Polskiej, jako przeciwwaga dla Festiwalu Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze. Został on następnie zamieniony na Festiwal "Słowiański Bazar" na którym występują głównie wykonawcy z byłego ZSRR, ale także debiutanci z innych krajów. W 1994 miała tu swój pierwszy występ zagraniczny polska piosenkarka Anna Maria Jopek.
Zabytki
- Ratusz (1775) – barokowo-klasycystyczny, wielokrotnie przebudowywany. Obecnie w budynku muzeum krajoznawcze założone w 1918 r.
- Pałac Gubernatora (XVIII w.)- klasycystyczny, wybudowany na wysokim brzegu Dźwiny.
W 1812 r. stanowił sztab o kwaterę Napoleona. Spalony w czasie II wojny światowej, odbudowany – obecnie mieszczą się w nim urzędy.
- Neoromański kościół katedralny św. Barbary (XIX w.) – zbudowany w 1785 r. jako cmentarny, przebudowany w 1884 r., zamknięty w latach 30., częściowo zniszczony w czasie II wojny światowej, w 1990 r, zwrócony wiernym. Obok kościoła kaplica z 1800 r.
- Kościół bazylianów, fundowany w 1690 r, przez podkomorzego witebskiego Adama Fr. Kisiela na miejscu zabójstwa św. Jozafata Kuncewicza. Zachowały się dwa budynki klasztorne z 1775 r. W jednym z nich mieści się obecnie technikum, w drugim muzeum krajoznawcze. Barokowa cerkiew bazyliańska została zniszczona w czasie II wojny światowej.
- Cerkiew prawosławna p.w. MB Kazańskiej, wczesnoklasycystyczna z 1760 r. wybudowana jako cerkiew klasztorna Monastyru Markowego (istniejącego w Witebsku od XV w.) oraz przybudowana do niej cerkiew p.w. św. Mitriofana w 1847 r.
- miejsce po zamku zniszczonym w XVII w. – ulica Zamkowa, obok Pałacu Gubernatora
- Dom Marca Chagalla (w pobliżu dworca) – po remoncie w 1997 r. otwarto w nim Muzeum Chagalla, ekspozycja to wnętrze sklepu kolonialnego jego matki, pracownia artysty, pokoje mieszkalne i kuchnia.
- Ruiny synagogi z XIX wieku.
Zobacz też
Bibliografia
- Shishanov V.A. Vitebsk Museum of Modern Art: a history of creation and a collection. 1918-1941. - Minsk: Medisont, 2007. - 144 p.[1] [2]
- Любезный мне город Витебск…. Мемуары и документы. Конец XVIII — начало XIX в. / Вступ. ст., науч., коммент., сост., публ. В. А. Шишанова. Мн.: Асобны Дах, 2005. 40 с.[3]
Linki zewnętrzne
- Vitebsk regional museum
- Museum - manor I.E.Repin’s Zdravnevo
- Official site of Marc Chagall Museum in Vitebsk, Belarus
- Witebske nowiny ludowe
- vitebsk.by
- Vitebsk Museum of Modern Art
- vitebsk.com
- Zabytki Witebska
- Osobisty przewodnik po miastu Witebsk
- o Witebsku w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego