Wolna encyklopedia

Wojny husyckie - wojny religijne toczone pomiędzy husytami a Luksemburgami w Czechach w latach 1419-1436. Były one prowadzone przez czeskich husytów (głównie taborytów i Sierotki) przeciwko krucjatom organizowanym przez cesarza Zygmunta Luksemburskiego przy poparciu papiestwa.

Początkiem wojen husyckich stało się powstanie przeciwko, obwinionemu za śmierć Jana Husa, Zygmuntowi Luksemburskiemu, który po Wacławie IV odziedziczył tron czeski.

Wojskami husyckimi dowodził Jan Žižka, a po jego śmierci w 1424 roku Prokop Wielki. Po odparciu 4 krucjat (1420, 1421, 1422, 1427) husyci podjęli wyprawy na Słowację, Śląsk i do Niemiec.

W 1431 roku Prokop Wielki odniósł zwycięstwo nad piątą krucjatą pod Domažlicami.

W wojnach husyckich brali udział ochotnicy polscy (mimo edyktu wieluńskiego), a po zawarciu porozumienia z Polską, w 1433 roku wyruszyła wyprawa polsko-husycka na ziemie zakonu krzyżackiego, docierając aż do wybrzeży Morza Bałtyckiego (zob. Jan Čapek z Sán, Wojna polsko-krzyżacka w latach 1431-1435).

Po ugodzie umiarkowanego odłamu husytów utrakwistów z katolikami doszło do otwartego konfliktu wewnątrz obozu husyckiego.

W 1434 roku w bitwie pod Lipanami utrakwiści pokonali taborytów i zawarli z Zygmuntem Luksemburskim tzw. Kompaktaty praskie (władca uznawał autonomię Kościoła czeskiego, przyjęto komunię pod dwiema postaciami). Zygmunt został królem Czech w 1436 roku. Wojny husyckie osłabiły pozycję Kościoła katolickiego i feudałów niemieckich w Czechach, przygotowały grunt dla idei reformacji w Europie.

Chronologiczna lista bitew

1. 1419 - bitwa pod Nekmierzem
2. 1420 - bitwa pod Sudomierzem
3. 1420 - bitwa o Witkową Górę
4. 1420 - bitwa pod Wyszehradem
5. 1421 - bitwa pod Kutną Horą
6. 1422 - bitwa pod Nebovidami
7. 1422 - bitwa pod Habrem
8. 1422 - bitwa pod Niemieckim Brodem
9. 1423 - bitwa pod Horicami
10. 1424 - bitwa pod Maleszowem
11. 1426 - bitwa pod Uściem
12. 1427 - bitwa pod Tachovem
13. 1428 - bitwa pod Nysą
14. 1428 - bitwa pod Kratzau
15. 1428 - bitwa pod Starym Wielisławiem
16. 1431 - bitwa pod Horką
17. 1431 - bitwa pod Domazlicami
18. 1433 - bitwa pod Trzebnicą
19. 1433 - bitwa pod Hiltersried
20. 1434 - bitwa pod Lipanami

Ciekawostki

• Wojny husyckie stały się kanwą trylogii husyckiej - popularnych powieści fantastyczno-historycznych, napisanych przez Andrzeja Sapkowskiego w latach 2001 - 2006.
• Wojny husyckie znalazły swoje miejsce także w filmie. Czeski reżyser Otakar Vávra nakręcił w latach 1954 - 1956 trylogię składającą się z filmów Jan Hus (1954), Jan Žižka (1955) i Proti všem (1956)

Linki zewnętrzne

• Husité - strona internetowa poświęcona Husytom i husytyzmowi
• Husycka Rota Piesza - strona internetowa polskiej grupy odtwarzającej życie i walkę husyckiego taboru.
• Lista bitew podczas wojen husyckich (w języku angielskim)
• Wojny Husyckie -Polska strona internetowa poświęcona Husytom i husytyzmowi